«Իրանը բազմիցս նշել է, որ աջակցում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղության հաստատման գործընթացներին և կողմ է տարածաշրջանում խաղաղության հաստատմանը, բայց մտահոգիչ է, որ դա ԱՄՆ–ի միջոցով է տեղի ունենում և գործընթացների մեջ կարող են ներգրավվել ԱՄՆ–ի շահերը, որոնք դեմ են մեր երկրներին»։ Այս մասին այսօր՝ օգոստոսի 8-ին, NEWS.am–ի հետ զրույցում ասաց իրանցի վերլուծաբան Պույա Հոսեյնին։
«Խոսքը միջանցքի մասին է։ Նախքան հանդիպումը, լուրեր տարածվեցին, որ Միացյալ նահանգների մի ընկերություն կարող է վերահսկել այդ ճանապարհը՝ վարձակելելով այն 100 տարով։ Դրանից հետո Իրանում բուռն քննարկումներ են տեղի ունենում։ Հիմա ամենաքննարկվող հարցերը «Զանգեզուրի միջանցքն» ու Հայաստան–Ադրբեջան խաղաղության պայմանագիրն են»,–ասաց վերլուծաբանը։
Պույա Հուսեյնին հիշեցրեց, որ այսօր ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարություն էր տարածել այն մասին, որ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև պայմանագիր է կնքվելու, ինչից հետո տարածաշրջանի համար տնտեսական նոր հնարավորություններ կառաջանան և նշեց, որ Իրանին մտահոգում է հարցը՝ թե ինչ է իրականում թաքնված Թրամփի այդ հայտարարությունների տակ։
«ԱՄՆ–ն փորձում է տարածաշրջանում իր ներկայությունը հաստատել, որպեսզի Իրանի և Ռուսաստանի ազդեցությունը տարածաշրջանում նվազի»,–ասաց վերլուծաբանը։
Լրագրողի հարցին՝ ի՞նչ խնդիրներ կառաջանան Իրանի համար, եթե ամեն դեպքում Սյունիքի ճանապարհը վերահսկվի ԱՄՆ–ի կողմից, Հոսեյնին պատասխանեց.
«Առաջին հերթին նվազելու է Հայաստանի ինքնիշխանությունը, ինչն Իրանի համար անընդունելի է։ Իրանի համար անընդունելի է, որ Հայաստանի տարածքը կարող է վերահսկվել 3-րդ երկրի կողմից՝ անկախ նրանից, թե որ երկրի մասին է խոսքը։ Իրանը այդ մասին հայտնել է դեռևս նոյոմբերի 9-ի համաձայնագրի կնքումից հետո։ Երկորդն անվտանգության հարցն է. պարզ չէ, թե ինչ ընկերություն է լինելու, ում են պատկանելու դրա բաժնետոմսերը։ Կարող են, օրինակ, Թուրքիայի կամ «Մոսադի» գործակալներ լինել և հետախուզական տվյալներ հավաքել կամ խանգարել Իրան–Հայաստան հարաբերությունների զարգացմանը, ինչից կտուժի նաև Հայաստանը»։
Պատասխանելով լրագրողի հարցին՝ Իրանը մտահոգություններ ունի՞, որ ԱՄՆ–ն կարող է այդ ճանապարհն օգտագործել, երբ Իրանի դեմ նոր ռազմական գործողություն սկսվի, Պույա Հոսեյնին ասաց.
«Միանշանակ, Իրանի շուրջ օղակը սեղմվում է։ Այդ ճանապարհը կարող է լոգիստիկ ճանապարհ դառնալ ԱՄՆ զորքի և զենքի տեղափոխման համար։ Պետք է նշել, որ այդ խաղաղության պայմանագիրը եթե կնքվի, դա ավելի շատ հակամարտության սառեցում կարող ենք անվանել, քան իրական խաղաղություն։ ԱՄՆ–ն փորձում է իրեն վերագրել այդ խաղաղությունը»։