2023 թվականին Ալյասկայի ափերի մոտ՝ ավելի քան երեք կիլոմետր խորության վրա, գիտնականները հայտնաբերել են ժայռին կպած տարօրինակ ոսկեգույն գունդ, գրում է Live Science-ը։

Գտածոն այնքան անսովոր տեսք ուներ, որ հետազոտողները սուզման ընթացքում անմիջապես խոստովանել են. ոչ ոք չի հասկանում, թե դա ինչ է։ Առարկան հարթ էր, փափուկ, մոտ տասը սանտիմետր տրամագծով և մի կողմից անցք ուներ։ Բազմաթիվ վարկածներ են առաջացել՝ անհայտ ծովային արարածի ձվից մինչև սպունգ կամ նույնիսկ մանրէների գաղութ։ Համացանցում «ոսկե ոլորտը» արագորեն գրեթե այլմոլորակային օբյեկտ են կոչել։

Այժմ հանելուկը վերջապես լուծված է։ Հետազոտությունը ցույց է տվել, որ տարօրինակ օբյեկտը խորջրյա անեմոնանման Relicanthus daphneae էակի մնացորդ է։ Դա օվկիանոսի խորքերի հազվագյուտ բնակիչ է, որն առաջին անգամ նկարագրվել է ընդամենը մի քանի տարի առաջ և մինչ օրս անգամ մասնագետներ լավ չեն ուսումնասիրել։ Գիտնականները պարզել են, որ «ոսկե գունդը» կենդանու հիմքի մի մասն է՝ յուրահատուկ կառուցվածք, որի միջոցով այն ամրանում է օվկիանոսի հատակի քարերին։ Ժամանակի ընթացքում էակը կարող է առանձնանալ և տեղաշարժվել՝ իր հետևից նման թաղանթ թողնելով։

Գաղտնիքը բացահայտելն անսպասելիորեն բարդ է եղել։ Հետազոտողները միանգամից չեն կարողացել հայտնաբերել կենդանու սովորական նշաններ՝ ո՛չ բերան, ո՛չ մկաններ, ո՛չ էլ հասկանալի անատոմիա։ Միայն մանրադիտակային վերլուծությունն է հայտնաբերել հատուկ խայթող բջիջներ՝ նեմատոցիստներ, որոնք բնորոշ են աղեխորշավորների տեսակին, որոնց թվում են մեդուզաները, մարջանները և ակտինիաները։ Այնուհետև գիտնականները կիրառել են ԴՆԹ-ի ամբողջական գենոմի սեկվենավորում և համընկնում ստացել Relicanthus daphneae-ի հետ։ Աշխատանքին ծովային կենսաբանության, գենետիկայի, կենսաինֆորմատիկայի և խորջրյա էկոհամակարգերի մասնագետներ են մասնակցել։

Հատուկ հետաքրքրություն է առաջացնում հենց Relicanthus daphneae տեսակը։ Այդ էակները բնակվում են Խաղաղ, Հնդկական և Հարավային օվկիանոսների խորքերում գտնվող հիդրոթերմալ աղբյուրների մոտ։ Որոշ նմուշներ ունեն ավելի քան երկու մետր երկարությամբ շոշափուկներ։ Միաժամանակ, գիտնականները դեռ վիճում են՝ արդյոք դրանք պետք է համարել իրական ակտինիաներ, թե՞ էվոլյուցիայի առանձին հնագույն ճյուղ։ Հետազոտողներից մեկը ենթադրել է, որ դա կարող է լինել անեմոնների շատ հին գիծ, որը պահպանել է պարզունակ հատկանիշներ։

Ինչպես խոստովանել են NOAA-ում (ԱՄՆ օվկիանոսային և մթնոլորտային հետազոտությունների ազգային վարչություն), օվկիանոսը դեռևս թաքցնում է կյանքի անհայտ ձևերի և «խորքերի գրավիչ գաղտնիքների» հսկայական քանակություն։