նախընտրելի դարձնել2013թ. փետրվարի 18-ին Հայաստանում տեղի ունեցան նախագահական ընտրություններ, որոնք ուղեկցվեցին կոպիտ ընտրախախտումներով, որոնց մասին բարձրաձայնել են բազմաթիվ կազմակերպություններ եւ անհատներ: Այս մասին նշվում է «Իրավունքի Եվրոպա միավորում» ՀԿ-ի եւ «Թրանսփարենսի Ինթերնեշնլ» հակակոռուպցիոն կենտրոնի տարածած հայտարարության մեջ, որոնք իրենց մտահոգությունն են հայտնում ՀՀ իրավապահ մարմինների` քրեական գործերը բացահայտելու դժկամության եւ հանցագործությունների քողարկմանը միտված անօրինական գործողությունների առնչությամբ:
Նրանց հայտարարության մեջ նաեւ նշվում է.
«2013թ. փետրվարի 18-ին «Իրավունքի Եվրոպա միավորում» ՀԿ-ն դիտորդական առաքելություն է իրականացրել թիվ 17 ընտրատարածքի շուրջ 14 տեղամասերում, որոնք տեղակայված են եղել Արտաշատ քաղաքում եւ հարակից մի շարք գյուղերում: «Իրավունքի Եվրոպա միավորման» դիտորդական թիմն այդ տեղամասերում աշխատել է կազմակերպության կողմից հրավիրված լրագրողների հետ միասին: Դիտորդական առաքելության ընթացքում «Իրավունքի Եվրոպա միավորման» թիմը հայտնաբերել է մի շարք ընտրախախտումներ, մասնավորապես` քվեատուփի լցոնման, կրկնակի քվեարկության, վարչական ռեսուրսի չարաշահման, դիտորդների եւ լրագրողների ահաբեկման եւ ճնշման դեպքեր: Քվեարկության օրը եւ դրանից հետո «Իրավունքի Եվրոպա միավորման» դիտորդական թիմը մի շարք հաղորդումներ է ներկայացրել ոստիկանություն: Արտաշատի ոստիկանությունը եւ Հատուկ քննչական ծառայությունը քրեական գործեր են հարուցել «Իրավունքի Եվրոպա միավորման» դիմումներից մի քանիսի հիման վրա:
Այդ գործերի շարքից է Արտաշատի 17/5 տեղամասում քվեատուփի լցոնման փաստով հարուցված քրեական գործը: Սույն գործով վկաներ են հանդիսանում դիտորդ Նարինե Էսմաելին եւ լրագրող Արտակ Համբարձումյանը: Նարինեն ծագումով հայ Ամերիկայի քաղաքացի է: Նա Հայաստան է եկել «Դեպի Հայք» ծրագրի միջոցով եւ ներկայումս պրակտիկա է անցնում «Թրանսփարենսի Ինթերնեշնլ» հակակոռուպցիոն կենտրոնում: Դիտորդի եւ լրագրողի վկայությամբ լցոնումը տեղի է ունեցել, երբ 25-30 տղամարդ ներխուժել են տեղամաս, պահել դիտորդի եւ լրագրողի ձեռոքերը, որի ընթացքում հանձնաժողովի քարտուղարը բացել է քվեատուփը մի երիտասարդի համար, որն էլ լցոնել է շուրջ 400-500 քվեաթերթիկ:
Այս գործով վարույթն իրականացնում է ՀՔԾ-ի քննիչ Գորիկ Հովակիմյանը: Նրա հրավերով Նարինե Էսմաելին ներկայացել է ցուցմունք տալու իր ներկաայցուցիչ, «Իրավունքի Եվրոպա միավորման» անդամ, փաստաբան Տիգրան Եգորյանը: Քննչական գործողության ընթացքում քննիչի կողմից պարբերաբար ճնշում է գործադրվել վկայի նկատմամբ, փոփոխել վերջինիս ցուցմունքը` փորձելով թույլ չտալ վկային ներկայացնելու 17/5 տեղամասում ընտրության օրը տեղի ունեցածի ճիշտ պատկերը:
Քանի որ «Փաստաբանության մասին» ՀՀ օրենքի 18-րդ հոդվածի համաձայն` փաստաբանն իրավունք ունի ձեռք բերելու իր վստահորդի շահերից բխող ապացույցներ` օգտագործելով նաեւ տեխնիկական միջոցներ եւ անհրաժեշտ էր ձեռք բերել ապացույցներ ապօրինի քննչական գործողությունների վերաբերյալ, Տիգրան Եգորյանը ձայնագրել է հիշյալ քննչական գործողությունները:
2013թ.-ի մարտի 1-ին Նարինե Էսմաելիի եւ հանձնաժողովի քարտուղարի միջեւ առերես հարցաքննության ժամանակ, քննիչ Հովակիմյանը քննչական գործողությունը ձայնագրելու անհրաժեշտության եւ օրինականության շուրջ վիճաբանություն է սկսել Տիգրան Եգորյանի հետ: Նարինեի ներկայացուցիչը հիմնավորել է իր իրավունքը` հղում կատարելով ՀՀ օրենսդրությանը, մինչդեռ քննիչը չի կարողացել ապացուցել նման իրավունքի բացակայությունը: Շուրջ 40 րոպե վիճաբանելուց հետո, քննիչը դուրս է եկել սենյակից եւ այնուհետեւ ներս եկել Հատուկ քննչական ծառայության պետ Անդրանիկ Միրզոյանի հետ, ով արգելել է ներկայացուցչին ձայնագրություն կատարել շատ կոպիտ ձեւով` կարգադրելով քննիչներից մեկին (սենյակում ներկա են եղել 5 քննիչ), որ նետի ձայնագրիչը զուգարանը: Այնուհետեւ, չսպասելով անգամ իր կարգադրության կատարմանը, խլել է ձայնագրիչը Տիգրան Եգորյանի ձեռքից եւ նետել այն պահարանի մեջ: Ավելի ուշ քննիչներից մեկն այն գաղտնի վերցրել է եւ ջնջել ձայնագրությունը: Այնուամենայնիվ, այդ ձայնագրությունների մի մասը «Իրավունքի Եվրոպա միավորման» տրամադրության տակ է:
Այս գործի քննութան ընթացքը ցույց է տալիս ՀՔԾ-ի դժկամությունը բացահայտելու ընտրախախտումը եւ պատժելու հանցագործության իրական մեղավորներին: Փոխարենը` այս մարմնի ներկայացուցիչները ներգրավված են անօրինական գործընթացների մեջ, ինչը խոչընդոտներ է առաջացնում արդյունավետ քննություն անցկացնելու համար, ինչպես նաեւ ճնշում գործադրում վկայի վրա եւ պաշտպանություն ցույց տալիս հնարավոր կասկածյալին:
Իրավունքի Եվրոպա միավորումը եւ Թրանսփարենսի Ինթերնեշնլ հակակոռուպցիոն կենտրոնը դատապարտում են ՀՔԾ-ի քննիչների, մասնավորապես` ՀՔԾ-ի պետ Անդրանիկ Միրզոյանի անօրինական գործողությունները:
Մենք կոչ ենք անում Հայաստանում Ամերիկայի դեսպանատանը միջամտելու եւ հավաստիացում պահանջելու ՀՀ կառավարությունից իր քաղաքացի Նարինե Էսմաելիի անվտանգության համար:
Մենք նաեւ կոչ ենք անում ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ-ին` հատուկ ուշադրություն դարձնել Հայաստանի իրավապահ մարմինների` ընտրախախտումները քննելուն եւ բացահայտելուն ուղղված գործողությունների վրա:
Մենք կոչ ենք անում Հայաստանի իշխանությանը ապահովել, որ բոլոր ընտրախախտումները քննության առնվեն թափանցիկ, արդյունավետ եւ օրինական ճանապարհով եւ որ հայ հասարակությունը պարբերաբար իրազեկվի դրանց զարգացումների մասին»:
