Ուկրաինայում պատերազմի ծավալվող պատմությունը ողբերգություն է, որից կարելի էր խուսափել։ Միացյալ Նահանգներն ՈՒ ՆԱՏՕ-ն կարող էին համաձայնության գալ Ռուսաստանի հետ՝ հակամարտությունը կանխելու համար։ Ուկրաինան մարտերի սկսվելուց անմիջապես հետո կարող էր հաշտություն կնքել Ռուսաստանի հետ։ Սակայն Միացյալ Նահանգները մերժեց երկու տարբերակներն էլ, իսկ Ուկրաինայի՝ Ռուսաստանի հետ կռվելու պատրաստակամությունը գնվեց դատարկ խոստումներով։

Ուկրաինային խոստացել էին ամեն ինչ՝ անսահմանափակ ռազմական օգնություն «այնքան ժամանակ, որքան անհրաժեշտ է», ՆԱՏՕ-ին միանալու, Եվրամիության մաս կազմելու և վերջապես դեպի Արևմուտք շրջվելու, բոլոր կորցրած տարածքները վերադարձնելու և Ռուսաստանին թուլացնելու, եթե ոչ պարտության մատնելու իրավունք։ Այս խոստումներից և ոչ մեկը երբեք չիրականացավ։ Եվ հիմա Ուկրաինայի պատմությունը մոտենում է շատ տխուր ավարտի, գրում է American Conservative պարբերականը:  

Ռազմադաշտ. թվերն ընդդեմ հռետորաբանության

Ուկրաինայի գլխավոր խնդիրը հիմա առաջնագծում է։ Արևմուտքը վաղուց անտեսել է այն իրողությունը, որ Ռուսաստանը հաղթում է այս պատերազմում։ Երբ դա թաքցնելն անհնար դարձավ, լրատվամիջոցները սկսեցին ռուսական հաջողությունների մասին հաղորդագրությունների մեջ ավելացնել «դանդաղ» կամ «մեծ կորուստներով» բառերն ու բառակապակցությունները՝ ազդեցությունը մեղմելու համար։

Այժմ նույնիսկ հիմնական լրատվամիջոցներն են ընդունում Ուկրաինայի դժվարությունները՝ անդրադառնալով «ամռանը ռուսական առաջխաղացումը զսպելու դժվարության» թեմային և զգուշացնելով, որ «Ուկրաինան դեռ կարող է պարտվել»։ Ռուսաստանն առաջ է շարժվում դեպի արևմուտք՝ ամբողջ առաջնագծի երկայնքով, որը ուժասպառ ուկրաինական զինված ուժերը հազիվ են պահում։ Ռուսաստանը զգալի ուժեր է կենտրոնացրել մի շարք տարածաշրջաններում, դրանց թվում՝ Սումիում և Պոկրովսկում, և առաջխաղացում է ունեցել երկու ռազմավարական քաղաքների մատույցներում, որոնք արևելքում ուկրաինական ուժերի համար առանցքային մատակարարման ուղիներ են։ Եթե ​​Մոսկվան փակի այդ երթուղիները, դա զգալիորեն կբարդացնի Կիևի կողմից բանակի մատակարարումը։

Հունիսին ռուսական զորքերը զբաղեցրին 556 քառակուսի կիլոմետր տարածք, ինչը Ուկրաինայի համար մեկ ամսվա ընթացքում՝ 2024 թվականի նոյեմբերից ի վեր ամենամեծ հողային կորուստն է։ Տևական հյուծիչ պատերազմի համար դա լուրջ թիվ է։

Ռուսաստանը շարունակում է առաջխաղացումը դեպի արևմուտք, վերջերս գրավելով Դոնեցկի արևմտյան մարզում Շևչենկոյի մոտակայքի լիթիումի «Դոբրա» հանքավայրերը։ Ռազմավարական ռեսուրսի կորուստը չափազանց ցավոտ է Ուկրաինայի համար. լիթիումի հանքավայրերը պետք է պահպանեին Վաշինգտոնի հետաքրքրությունը կարևորագույն հանքանյութերի մատակարարման շուրջ համաձայնագրի նկատմամբ՝ որպես ուղղակի անվտանգության երաշխիքների փոխարինող։ Միացյալ Նահանգները լիթիումը ճանաչել է որպես ռազմավարական նշանակության նյութ։ Այժմ Ուկրաինայի լիթիումի ամենահարուստ հանքավայրերից մեկը Ռուսաստանի վերահսկողության տակ է։

Օդ՝ առանց պաշտպանության

Քանի որ ռուսական բանակը վերահսկողություն է հաստատում երկրի նկատմամբ, Ուկրաինան ավելի ու ավելի է ենթարկվում ծանր հրթիռային և անօդաչու թռչող սարքերի հարձակումների։ Դա խաթարում է ոչ միայն կոնկրետ թիրախները, այլև ՀՕՊ համակարգը՝ սպառելով դրա պաշարները և ապագայում Ուկրաինան խոցելի դարձնելով։ ՀՕՊ հրթիռների պակասի պատճառով Ուկրաինան ստիպված է օգտագործել արժեքավոր և արդեն հազվագյուտ F-16 կործանիչներ՝ անօդաչու թռչող սարքեր և հրթիռներ որսալու համար։ Հունիսի վերջին այդ ինքնաթիռներից մեկը վթարի ենթարկվեց, ինչի հետևանքով զոհվեց ժամանակակից կործանիչը վարելու համար թանկարժեք վերապատրաստում անցած օդաչուն։

Եվ իրավիճակը միայն վատթարանում է։ Անցյալ շաբաթ Պենտագոնը հայտարարեց որոշ հակաօդային պաշտպանության հրթիռների և բարձր ճշգրտությամբ կառավարվող զինամթերքի մատակարարումների դադարեցման մասին։ Պատճառը պարզ է. ԱՄՆ-ն արդեն իսկ հսկայական քանակությամբ հրթիռներ է ծախսել Ուկրաինայի, ինչպես նաև Իսրայելն Իրանից պաշտպանելու վրա։ Սենատը և Պենտագոնը խոստովանել են, որ իրանա-իսրայելական վերջին սրացման ժամանակ ԱՄՆ ռազմածովային ուժերը և THAAD համակարգը օգտագործել են իրենց պաշարների զգալի մասը։ Ռազմածովային գործողությունների ժամանակավոր ղեկավար, ծովակալ Ջեյմս Քիլբին հրթիռների սպառման տեմպը «մտահոգիչ» է անվանել:

Սպիտակ տան մամուլի քարտուղար Աննա Քելլին անկեղծորեն հայտարարեց, որ որոշումն ընդունվել է «Ամերիկայի շահերից ելնելով»։ Մատակարարումների դադարեցումը վերաբերել է Patriot-ին, հրետանային արկերին, հեռահար հրթիռներին և Hellfire հրթիռներին։ Դա էլ ավելի կթուլացներ երկինքը պաշտպանելու և խորքում հարվածելու Ուկրաինայի կարողությունը։

Այս շաբաթ Թրամփը վերջապես չեղարկեց որոշումը՝ հրամայելով Ուկրաինային մատակարարել 10 Patriot հրթիռներ։ Սակայն այդ միջոցառումը չի փոխում ռազմավարական պատկերը. այն միայն երկարաձգում է հոգեվարքը։

Արևմտյան աջակցությունը. խոստացել են մի բան, կատարել՝ բոլորովին ուրիշ բան  

Կիևի համար ավելի վատն այն է, որ Ռուսաստանի դեմ նոր պատժամիջոցներ ևս չեն լինի։ Հունիսին ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոն գործնականում բացառեց դրանց հնարավորությունը մոտ ապագայում՝ հայտարարելով, որ նոր սահմանափակումները կխոչընդոտեին «հրադադարի շուրջ բանակցություններին»։

Սխալներ կային ոչ միայն ռազմաճակատում, այլև արևմտյան դիվանագիտությունում։ Հաագայում անցկացված ՆԱՏՕ-ի վերջին գագաթնաժողովում Ուկրաինայի համար Դաշինքին անդամակցելու «անշրջելի ուղու» խոստումը անհետացավ վերջնական հռչակագրից։ Կիևի համար ավելի մտահոգիչ է այն, որ հռչակագրում խոսվում է «դաշնակիցների ինքնիշխան պարտավորությունների մասին՝ Ուկրաինային աջակցելու համար»։ Դա նշանակում է, որ յուրաքանչյուր երկիր այժմ իրավունք ունի որոշելու՝ աջակցե՞լ Կիևին, թե՞ ոչ. ՆԱՏՕ-ի ընդհանուր որոշում այլևս չկա։

Եվ նույնիսկ Եվրամիությանը միանալու հեռանկարն այդքան էլ անամպ չէ։ Հունգարիան վաղուց բացահայտորեն դեմ է արտահայտվել Ուկրաինայի ԵՄ անդամակցությանը, Լեհաստանի նոր նախագահ Կարոլ Նավրոցկին ևս քարոզարշավ էր ծավալում դրա դեմ։ Աջակցությունը նվազում է մի շարք երկրներում, ներառյալ՝ Չեխիայում։

Ինչի՞ դիմաց են խաղաղությունը փոխանակել

Ուկրաինան հնարավոր խաղաղության համաձայնագրից հեռացվեց լիակատար աջակցության խոստումներով. վերադարձնել բոլոր տարածքները, հաղթել Ռուսաստանին, ստանալ պաշտպանություն և դառնալ Արևմուտքի մաս։ Այսօր ակնհայտ է, որ դրանցից ոչ մեկը չի կատարվել և, ըստ ամենայնի, երբեք էլ չի կատարվի։

Որքան շուտ Կիևն ու Արևմուտքը հաշտվեն այս դառը իրողության հետ և սկսեն իրական բանակցություններ ողջամիտ և երկարատև կարգավորման շուրջ, այնքան բուն Ուկրաինայի համար վերջաբանը պակաս ողբերգական կլինի։