նախընտրելի դարձնել
Երուսաղեմում մի տղամարդ թքել է Հայկական թաղամասում գտնվող Սրբոց Հակոբյանց վանքի մուտքին և վիրավորել իրեն նկատողություն արած հայ պահակին։ Միջադեպը տեղի է ունեցել երեքշաբթի երեկոյան՝ Իսրայելում խորհրդարանական ընտրությունների օրը։ Տեսահսկման տեսախցիկների տեսագրությունը հրապարակել է երուսաղեմահայ լրագրող Գեղամ Բալյանը, հայտնում է Zartonk Media-ն։
«Չե՞ք ամաչում վանքի վրա թքելուց»,- հարցրել է պահակը տղամարդուն։
Ի պատասխան՝ նա պահակից պահանջել է լռել և հայհոյել է, հայտնել է Բալյանը։
Սրբոց Հակոբյանց վանքը Երուսաղեմի Հայոց պատրիարքության նստավայրն է և հայոց պատրիարքի կեցավայրը։ Սա օգոստոսից ի վեր վանքի մուտքի նկատմամբ հարձակման արդեն երրորդ փաստագրված դեպքն է։
Սեպտեմբերի 26-ին տեսահսկման տեսախցիկները նկարահանել են մեկ այլ տղամարդու, որը փորձել է միզել վանքի պատին։ Հայ պահակը ստիպել է նրան հեռանալ։ Իսկ օգոստոսի 2-ին վեց իսրայելցի՝ հինգ անչափահաս և մեկ չափահաս, թքել են մուտքի մոտ, հարվածել դարպասներին և քարեր նետել վանքի տարածք։ Քարերը դիպել են նաև իր տնից կատարվողը նկարահանող հայուհու պատուհանին։ Աղբյուրի տվյալներով՝ այդ հարձակման առնչությամբ տասը մարդ է ձերբակալվել։
Երուսաղեմի Հին քաղաքում հալածանքների ծավալն արտացոլված է Կրոնական ազատության տվյալների կենտրոնի (RFDC)՝ այս ամիս հրապարակված զեկույցում։ 2026 թվականի հուլիսից սեպտեմբերն ընկած ժամանակահատվածում կազմակերպությունը 96 միջադեպի շրջանակում փաստագրել է ճնշումների 106 դրսևորում։ Հին քաղաքում գրանցված 77 միջադեպից 45-ը տեղի է ունեցել Հայոց պատրիարքության փողոցում՝ Հայկական թաղամասի հենց կենտրոնում։ Արձանագրված 106 դրսևորումից 77-ը թքելու դեպքեր են եղել։
«Հայ համայնքը հատկապես ծանր է տուժում»,- ասվում է զեկույցում։ Կենտրոնի գնահատմամբ՝ հազարավոր մարդիկ Լացի պատ գնալիս անցնում են համայնքի փողոցներով, իսկ այստեղ ճնշումների փաստագրված դեպքերն ավելի շատ են, քան այլ վայրերում։ Միաժամանակ, ինչպես նշում են զեկույցի հեղինակները, համայնքը հատուկ օգնություն չի ստացել, արձագանքման գործուն միջոցներ չեն ձեռնարկվել և հալածանքները դադարեցնելու գործողությունների ծրագիր չի մշակվել։
Հրեական մեծ տոների ընթացքում RFDC-ի կամավորները հերթապահել են Հին քաղաքում։ Ուժեղացված դիտարկման շնորհիվ գրանցված միջադեպերի թիվը կրկնակի բարձր է եղել նախորդ տարիների նույն ժամանակահատվածների համեմատ։ Միաժամանակ կազմակերպությունը կարծում է, որ ամեն ամիս թքելու տասնյակ դեպքեր մնում են չգրանցված։
Կազմակերպության գնահատմամբ՝ նման վարքագիծը խախտողների համար փաստացի նորմ է դարձել։ Հոգևորականներից և վանականներից ոմանք ստիպված են իրենց հաստատություններից դուրս գալ սովորական հագուստով, իսկ տեղացի քրիստոնյաները խաչերով շղթաները թաքցնում են հագուստի տակ։
Ավելի վաղ՝ Յոմ Կիպուրի օրը, Մամիլլա թաղամասում իննամյա հայ քրիստոնյա տղայի դեմքին պղպեղային սփրեյ էին ցողել։ Կասկածյալը Հորդանան գետի Արևմտյան ափի Գանեյ Մոդիին բնակավայրից 22-ամյա իսրայելցի վերաբնակիչ է։ Ոստիկանությունը գրեթե անմիջապես փակել էր գործը, սակայն վերսկսել է քննությունն այն բանից հետո, երբ միջադեպի մասին հայտնել է իսրայելական 13-րդ հեռուստաալիքը։ Կասկածյալը ձերբակալվել է սեպտեմբերի 27-ին, իսկ հոկտեմբերի 4-ին ազատ է արձակվել սահմանափակող պայմաններով՝ որոշակի անձանց հետ շփումների արգելքով և չորսօրյա տնային կալանքով։ Քննությունը շարունակվում է։
Երուսաղեմի հայ համայնքի պատմությունը սկսվում է IV դարից, և այն 1700 տարի շարունակ անընդմեջ ներկայություն է ունեցել Սուրբ երկրում։ Սա Հայաստանի սահմաններից դուրս գործող ամենահին հայ համայնքն է։ Այսօր Երուսաղեմում շուրջ երկու հազար հայ է ապրում. 1948 թվականից ի վեր համայնքի թվաքանակը զգալիորեն նվազել է։
