Նախընտրելի
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ կարող է մաքսատուրքերը սահմանել «շատ ավելի հզոր և տհաճ ձևով»՝ Մեծ Բրիտանիայի և Եվրամիության հետ գործող առևտրային համաձայնագրերի շուրջ աճող անորոշության ֆոնին, գրում է Guardian-ը։
Անցյալ շաբաթ ԱՄՆ Գերագույն դատարանը որոշել է, որ Թրամփը գերազանցել է իր լիազորությունները՝ անցյալ տարի այսպես կոչված «Ազատագրման օրվա» (Liberation Day) միջոցառումները մտցնելով։ Ի պատասխան՝ նախագահը հայտարարել է ներմուծվող ապրանքների նկատմամբ 15% նոր գլոբալ մաքսատուրքի մասին, ինչը եվրոպական գործարար շրջանակների և կառավարությունների շրջանում հարցեր է առաջացրել։
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քեյր Սթարմերի ներկայացուցիչը նշել է, որ նոր մաքսատուրքերը, հավանաբար, չեն ազդի Լոնդոնի և Վաշինգտոնի միջև անցյալ ամռանը կնքված տնտեսական համաձայնագրի «մեծ մասի» վրա։
Սակայն մանրամասները մնում են անորոշ. մաքսատուրքը կլինի10% ապրանքների մեծ մասի համա՞ր, ինչպես դա եղել է 2025 թվականի մայիսին, թե՞ 15%, ինչպես Թրամփը հայտարարեց շաբաթավերջին։
«Ոչ ոք չի ուզում առևտրային պատերազմ, ոչ ոք չի ուզում սրացում։ Սակայն, ինչպես ասացի, այս փուլում ոչինչ չի կարելի անտեսել»,- ասել է բրիտանական կառավարության ներկայացուցիչը։
Թրամփը երկուշաբթի գրառում արեց Truth Social-ում՝ նշելով. «Դատարանը նաև պահպանեց մնացած բոլոր սակագները, որոնք շատ են, և դրանք այժմ կարող են կիրառվել շատ ավելի ուժային և տհաճ ձևով՝ լիակատար իրավական վստահությամբ, քան նախատեսված էր սկզբում»։
ԱՄՆ առևտրային հարցերով գլխավոր բանակցող Ջեյմիսոն Գրիրը հաստատեց, որ Մեծ Բրիտանիայի, ԵՄ-ի, Շվեյցարիայի, Ճապոնիայի, Հարավային Կորեայի, Վիետնամի և Լեսոտոյի նման երկրների հետ արդեն իսկ կնքված համաձայնագրերը մնում են ուժի մեջ։
Ընդսմին, եվրոպական ընկերությունների շրջանում շփոթությունը շարունակվում է։ Բրիտանական առևտրային պալատի նախագահ Էնդի Հալդեյնը շեշտել է, որ 15% սակագինը կարող է ուժի մեջ մտնել արդեն երեքշաբթի առավոտյան, եթե լրացուցիչ ուղեցույց չտրվի։
Գերմանիայի արդյունաբերության դաշինքի (BDI) ղեկավար Պիտեր Լեյբինգերը ԵՄ-ին կոչ արեց «արագ կապ հաստատել ԱՄՆ-ի հետ և պարզաբանել սակագների և առևտրային կանոնների վերաբերյալ իրավիճակը»։
Բրյուսելում Եվրոպական հանձնաժողովն ընդգծեց, որ «լրացուցիչ պարզությունը» «բացարձակ նվազագույնն» է իրավիճակը գնահատելու և հետագա որոշումներ ընդունելու համար։
Մինչդեռ, Եվրոպական խորհրդարանը պատրաստ է կասեցնել ԱՄՆ-ի հետ առևտրային համաձայնագրի վավերացման գործընթացը մինչև իրավիճակի պարզաբանումը։
Անորոշության պայմաններում ԱՄՆ դոլարը 0,4%-ով անկում ապրեց այլ արժույթների զամբյուղի նկատմամբ, երբ ԱՄՆ մաքսային ծառայությունը (CBP) հայտարարեց, որ կդադարեցնի երեքշաբթի օրվանից ուժի մեջ մտնող Միջազգային արտակարգ տնտեսական լիազորությունների մասին օրենքով (IEEPA) սահմանված մաքսատուրքերը։
Փորձագետները նշում են, որ Գերագույն դատարանի որոշումը կարող է հանգեցնել ԱՄՆ գանձարան վերադարձնելուն նախորդ մաքսատուրքային միջոցառումների շրջանակում հավաքված ավելի քան 175 միլիարդ դոլարի եկամուտը։
