Խաղաղ օվկիանոսի տակ հայտնաբերվել է  տարօրինակ ռադիոակտիվ «բռնկում»

Օվկիանոսը ծածկում է իր մակերեւույթի մեծ մասը եւ ջրի շերտի տակ թաքնված բազմաթիվ գաղտնիքներ է պահում: Նոր հետազոտության ընթացքում գերմանացի գիտնականները վերլուծել են ծովի հատակի կեղեւի մի քանի բարակ շերտեր, երբ հայտնաբերել են ռադիոակտիվ բերիլիում-10 իզոտոպ, որը գոյություն է ունեցել 9-12 միլիոն տարի առաջ, գրել է Science Alert-ը:

Խաղաղ օվկիանոսի կենտրոնական եւ հյուսիսային մասի հատակին հայտնաբերվել է բերիլիում-10-ի պոռթկում, սակայն նոր հետազոտության հեղինակները կարծում են, որ անոմալիան կարող է առկա լինել ոչ միայն այս տարածաշրջանում, այլեւ ողջ Խաղաղ օվկիանոսում, հայտնել է «Фокус»-ը: Ավելին, գիտնականները չեն բացառում, որ անոմալիան առկա է ամբողջ աշխարհում։

Հետազոտության հեղինակ, գերմանական գիտահետազոտական ​​ինստիտուտի ֆիզիկոս Դոմինիկ Քոլի խոսքով՝ ինքը եւ գործընկերները դեռ չգիտեն, թե կոնկրետ որտեղից է առաջացել պոռթկումը, բայց մի քանի գաղափար ունեն։

Հայտնի է, որ բերիլիում-10-ը ռադիոակտիվ իզոտոպ է, որն անընդհատ արտադրվում է Երկրի մթնոլորտի հետ փոխազդող տիեզերական ճառագայթներից։ Երբ այն մթնոլորտից հայտնվում է օվկիանոսում, ներառվում է խոր մետաղներով հարուստ որոշ կեղեւների չափազանց դանդաղ աճում:

Տեսություններից մեկը ենթադրում է, որ ավելի քան 9 միլիոն տարի առաջ տեղի է ունեցել օվկիանոսի հոսանքների «մեծ վերակազմավորում», որի արդյունքում բերիլիում-10-ը հայտնվել է Խաղաղ օվկիանոսում: Միաժամանակ, գիտնականները չեն բացառում, որ այս իրադարձությունն ամբողջ աշխարհում է եղել։ Օրինակ՝ տիեզերական տեղումները Երկրին մոտ գտնվող գերնոր աստղից: Մեկ այլ հավանական սցենար է Արեգակնային համակարգի անցումը սառը միջաստղային ամպի միջով, ինչը կարող է հանգեցնել ավելի մեծ տիեզերական ճառագայթների ակտիվության: Նման իրադարձությունը, ըստ գիտնականների, կհանգեցներ նաեւ ռադիոակտիվ իզոտոպի աճի:

Նշենք, որ բերիլիում-10 պարունակող ֆերոմանգանի կեղեւները գոյություն ունեն Երկրի յուրաքանչյուր օվկիանոսում, եւ նրանք կարող են ֆիքսել միլիոնավոր տարիների օվկիանոսային քիմիան ընդամենը մի քանի միլիմետրում: Գիտնականները կարող են օգտագործել այն դանդաղ արագությունը, որով ռադիոակտիվ իզոտոպը քայքայվում է բորի տեսքով՝ որպես ժամանակի չափ, համեմատելով երկու քիմիական նյութերի հարաբերակցությունը, ինչը նրանց թույլ է տալիս որոշել երկրակեղեւի հանքանյութերի տարիքը:

Այս հնագույն կեղեւները մեր մոլորակի վերջին 75 միլիոն տարիների գրեթե շարունակական երկրաբանական ժամանակացույցն են: Խնդիրն այն է, որ դրանք չափազանց դժվար է ճշգրիտ թվագրել. ածխածնի թվագրումը միայն մոտ 50 000 տարվա վաղեմություն ունի, եւ ուրանի իզոտոպների քայքայման վրա հիմնված չափումները նույնպես օգտակար ցուցանիշներ չեն:

Միեւնույն ժամանակ, բերիլիում-10-ը թաքցնում է այս կեղեւային պարկուճի առնվազն 10 միլիոն տարվա բանալին: Գիտնականներն արդեն պարզել են, որ բերիլիում-10-ի կյանքը կազմում է մոտ 1,4 միլիոն տարի, ինչի արդյունքում իզոտոպը սովորաբար օգտագործվում է մինչեւ 20 միլիմետր ֆերոմանգանի կեղեւի համար: Ֆերոմանգանային կեղեւների մեծ մասն ունին 1-26 սանտիմետր հաստություն: Այնուամենայնիվ, այն, ինչ Քոլը եւ նրա թիմը գտան Խաղաղ օվկիանոսում, անակնկալ էր:

Արդյունքները ցույց են տալիս, որ մոտ 10 միլիոն տարի առաջ Երկրի վրա տեղի է ունեցել մեծ իրադարձություն, որն արտադրել է մոտ երկու անգամ ավելի շատ բերիլիում-10, քան գիտնականներն ակնկալում էին:

Թիմը փորձարկել է իր աշխատանքը Խաղաղ օվկիանոսի մի քանի հատվածներում: Ֆերոմանգանի ընդերքի մեկ 50 միլիմետր հատվածը կարող է թվագրվել ավելի քան 18 միլիոն տարով: Խաղաղ օվկիանոսում ֆերոմանգանի ընդերքի աճի տեմպը որոշվել է 1,52 միլիմետր մեկ միլիոն տարում, ինչը նշանակում է, որ անոմալիայի խորությունը սկսվում է 10,5-11,8 միլիոն տարի առաջ:

Հետազոտության հեղինակները նշել են, որ այս անոմալիայի ծագումը դեռ անհայտ է, սակայն մոտ ապագայում նրանք հուսով են պարզել դա։