Վերջին 800 000 տարիների ընթացքում Երկրի թեքության փոփոխությունները վերահսկել են մոլորակի հսկա սառցե վահանների շարժումը՝ առաջ բերելով բոլոր ութ սառցե դարաշրջանների սկիզբն ու վերջը, գրել է LiveScience-ը:

Նոր հետազոտությունը հստակ ցույց է տվել կապը Երկրի թեքության եւ սառցե վահանների ձեւավորման միջեւ, ասել է հետազոտության առաջատար հեղինակ Սթիվեն Բարքերը: Հիմնվելով իրենց արդյունքների վրա՝ գիտնականները նշել են, որ Երկրի վրա հաջորդ սառցե դարաշրջանը կսկսվեր 11 հազար տարի հետո, եթե չլիներ գլոբալ տաքացումը։

Սառցե դարաշրջանները չափազանց ցուրտ ժամանակաշրջաններ են, որոնք առաջացել են Երկրի վրա 100 հազար տարին մեկ, հայտնել է Focus-ը։ Այս ժամանակահատվածում մոլորակի մեծ մասը ծածկված է եղել հսկայական սառցե վահաններով, որոնք տեղում մնացել են հազարավոր տարիներ: Երկիրը ներկայում գտնվում է ջերմ միջսառցադաշտային ժամանակաշրջանում, որտեղ վերջին սառցե դարաշրջանը հասել է գագաթնակետին մոտ 20 000 տարի առաջ:

Հետազոտողները փորձարկում են Միլանկովիչի տեսությունը վերջին 100 տարիների ընթացքում։ Հատկանշական է, որ 1976թ. ուսումնասիրությունը երկրաբանական ապացույցներ գտավ, որ Երկրի երկու պարամետրերը՝ թեքությունը եւ պրեցեսիան, կամ համապատասխանաբար Երկրի առանցքի թեքության փոփոխությունը եւ իր շուրջը տատանվելու առանցքի ձեւը, համապատասխանաբար, դեր են խաղում սառցե վահանների մեծացման եւ փոքրացման գործում: Սակայն յուրաքանչյուր պարամետրի ճշգրիտ դերը մնում է անհասկանալի:

Հետազոտողներն ասում են, որ իրենք վերջապես բացահայտել են այդ պարամետրերի էֆեկտները։

Ներկայում Երկրի առանցքն ուղղահայացից թեքված է 23,5 աստիճանով, երբ այն պտտվում է Արեգակի շուրջը, ինչն ազդում է արեւի էներգիայի քանակի վրա, որը հասնում է հատկապես բեւեռներից յուրաքանչյուրին: Սակայն Երկրի առանցքի թեքությունը, բնականաբար, ավելի ու ավելի է նվազում մոտ 41 000 տարի տեւող ցիկլի ընթացքում: Առանցքը նույնպես տատանվում է կենտրոնից դուրս պտտվող գագաթի պես՝ ազդելով այն բանիի վրա, թե արեգակնային էներգիայի որքան քանակություն է հասնում հասարակածային շրջաններ ամռանը մոտ 21 000 տարվա ընթացքում:

Սառցե վահանների ընդլայնումը բեւեռներից մինչեւ հասարակած կարծես ուղղակիորեն վերահսկվում է թեքությամբ: Մյուս կողմից, սառցե վահանների նահանջը հասարակածից դեպի բեւեռներ ավելի շատ կախված է պրեցեսիայից:

Լրացուցիչ հետազոտություններ են անհրաժեշտ՝ ճշգրիտ ժամանակը որոշելու համար, սակայն սառցե վահանները, հավանաբար, կսկսեն ընդլայնվել մոտ 10 000-11 000 տարի հետո եւ հասնել իրենց առավելագույն չափին առաջիկա 80 000-90 000 տարվա ընթացքում: Այնուհետեւ կպահանջվի եւս 10 000 տարի բեւեռներ նահանջելու համար:

Բանավեճեր են ընթանում հաջորդ սառցե դարաշրջանի ժամանակի վերաբերյալ, սակայն փորձագետների մեծամասնությունը համաձայն է, որ մարդիկ խանգարում են այդ ցիկլերին գլոբալ տաքացման միջոցով:

«Եթե CO2-ի մակարդակը մնա բարձր, ապա նոր սառցադաշտ չի լինի»,  եզրափակել են գիտնականները: