Ընդամենը մի քանի օր անց այն բանից, երբ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հունիսի սկզբին բարձրացրեց միլիարդատեր Իլոն Մասկի ձեռնարկությունների հետ կապերը խզելու հեռանկարի հարցը, նրա վարչակազմը նախաձեռնել է դաշնային կառավարության հետ SpaceX-ի պայմանագրերի վերանայում, հայտնում է The Wall Street Journal-ը՝ հղում անելով աղբյուրներին։

Ըստ աղբյուրների, ստուգման նպատակն էր բացահայտել բազմամիլիարդանոց համաձայնագրերի շրջանակներում հնարավոր կորուստները, որոնք ընկերությունը կնքել է կառավարության հետ։

Սակայն վարչակազմի ներկայացուցիչները որոշել են, որ չեն կարող հրաժարվել այդ պայմանագրերի մեծ մասից, քանի որ դրանք վճռորոշ նշանակություն ունեն Պաշտպանության նախարարության և ՆԱՍԱ-ի համար, հայտնել են աղբյուրները։

Նախնական գնահատականը ցույց է տվել ընկերության գերիշխող դիրքը՝ որպես աշխարհի խոշորագույն հրթիռային կայանքների արտադրողի և արբանյակային ինտերնետ ծառայությունների մատակարարի։ Սպիտակ տան ներկայացուցիչը հայտարարել է, որ պետական պայմանագրերի ստուգումը կենտրոնացած է եղել մի շարք ընկերությունների վրա, որոնք ունեն շահավետ պետական պայմանագրեր։

Ժամանակին Մասկը Թրամփի մերձավոր խորհրդականներից մեկն էր՝ համակարգելով ծախսերի կրճատմանն ուղղված ջանքերը, որոնք հայտնի են որպես Կառավարության արդյունավետության դեպարտամենտ։ Սակայն նրանց հարաբերությունները վատացան այն բանից հետո, երբ միլիարդատերը հրապարակայնորեն քննադատեց Թրամփի ստորագրած հարկերի և ծախսերի մասին օրինագիծը։

ԱՄՆ նախագահի և միլիարդատերի միջև տարաձայնությունից մի քանի օր անց, ընդհանուր սպասարկման վարչակազմի բարձրաստիճան պաշտոնյան խնդրել է Պաշտպանության նախարարությանը լրացնել էլեկտրոնային աղյուսակ՝ SpaceX-ի բոլոր ընթացիկ պայմանագրերով և գործարքների վերաբերյալ այլ համաձայնագրերով, համաձայն Wall Street Journal-ում հրապարակված էլեկտրոնային նամակի։

Հունիսի 9-ի էլեկտրոնային նամակն ուղարկել է Ջոշ Գրյունբաումը, որը GSA-ի դաշնային գնումների ծառայության հանձնակատարն է։ Էլեկտրոնային նամակում Գրյունբաումը հայտնել է, որ նախատեսում է տվյալները ներկայացնել Սպիտակ տուն։

Ըստ վարչակազմի ներկայացուցչի, Գրյունբաումը նաև նմանատիպ հարցումներ է ուղարկել SpaceX-ի պայմանագրերի մասին տեղեկատվություն տրամադրելու վերաբերյալ Օդագնացության և տիեզերական տարածության հետազոտությունների ազգային վարչություն և գրեթե կես տասնյակ այլ դաշնային գործակալություններ։

Ըստ այս հարցին ծանոթ որոշ մարդկանց, SpaceX-ի պայմանագրերը խզելու փոխարեն, ստացված տվյալներն ուսումնասիրելուց հետո Սպիտակ տան և գործակալությունների, այդ թվում՝ Պենտագոնի, պաշտոնյաները եկել են այն եզրակացության, որ գործարքների մեծ մասը կենսականորեն կարևոր է Պաշտպանության նախարարության և ՆԱՍԱ-ի խնդիրների համար։

Աղբյուրներից մեկը հայտնել է, որ SpaceX-ի որոշ պայմանագրեր կարող են ենթարկվել հետագա ստուգման։ SpaceX-ի նախագահ Գվին Շոթուելը վերջին շաբաթներին հանդիպել է Սպիտակ տան պաշտոնյաների հետ, երբ ստուգումը շարունակվում էր, հայտնել են այս հարցին ծանոթ մարդիկ։

Փորձելով կառավարության կախվածությունը SpaceX-ից նվազեցնելու ուղիներ գտնել՝ Թրամփի վարչակազմն ընդգծել է, թե որքան ուժեղ են գործակալությունները հենվում ընկերության բարդ տեխնոլոգիաների վրա։

Առնվազն այս պահին կառավարությունը սահմանափակ այլընտրանքներ ունի բազմաթիվ հրթիռների արձակման և ցածր մերձերկրյա ուղեծրում արբանյակների սպասարկման համար, և այս իրավիճակը տիեզերքում դեռևս հսկայական դեր է վերապահում SpaceX-ին և հենց իրեն՝ Մասկին։