նախընտրելի դարձնել
Ընտրողների դժգոհությունն իրենց տնտեսական կյանքից առանցքային դեր է խաղացել Դոնալդ Թրամփի երկրորդ ժամկետում առաջադրվելու հարցում, գրում է NBC News-ը։
Ինչպես նշում են լրատվամիջոցները, Թրամփը կժառանգի մի տնտեսություն, որն արդեն համեմատաբար ամուր հիմքերի վրա է։ Գնաճը դանդաղել է, իսկ աշխատավարձերը սկսել են գերազանցել գների աճը:
Բայց չնայած տնտեսության ուժեղացման նշաններին, կենսական ծախսերը և տնտեսությունից ընդհանուր դժգոհությունը բազմիցս նշվում էին որպես ընտրություններին պատրաստվող ընտրողների հիմնական մտահոգությունները: Բնակարանային ծախսերը հիմնական գործոնն են դարձել տնային տնտեսությունների բյուջեների վրա այն բանից հետո, երբ վերջին չորս տարիների ընթացքում վարձավճարները բարձրացել են միջինը 24%-ով, իսկ 6%-ից բարձր հիփոթեքային դրույքաչափերը շատ ընտանիքների համար անհասանելի են դարձնում տան սեփականության իրավունքը: Մեկ այլ աճող ծախս է դարձել սնունդը, որտեղ մթերքների միջին արժեքը վերջին չորս տարիների ընթացքում աճել է 22%-ով և ռեկորդային թվով մարդիկ դիմել են մթերային բանկերին:
Թրամփն առաջարկների լայն շրջանակ է ներկայացրել, որոնք, ըստ նրա, կբարելավեն Ամերիկայի ֆինանսական վիճակը։
Մաքսատուրքեր
Թրամփի առաջարկով ԱՄՆ-ն առնվազն 10% մաքսատուրքեր կսահմանի արտերկրից ԱՄՆ մուտք գործող բոլոր ապրանքների համար և 60% մաքսատուրք Չինաստանից ներկրվող ապրանքների համար։ Ըստ Տնտեսական հետազոտությունների ազգային գրասենյակի հետազոտության, 2018 և 2019 թվականներին Թրամփի օրոք հաստաված մաքսատուրքերը բարձրացրել են մի շարք ապրանքների, մասնավորապես՝ լվացքի մեքենաների, ձեռքի պայուսակների և անվադողերի գները: Լրատվամիջոցները պնդում են, որ կոշիկի արդյունաբերության մեջ սպառողները և մանրածախ առևտուր անողները տուժել են 7,5% մաքսատուրքից, որը Թրամփը 2019 թվականին սահմանել էր Չինաստանից ներմուծված հարյուր միլիոնավոր կոշիկների վրա:
Գնաճ
Թրամփը խոստացել է «հաղթել» գնաճը, թեև գների աճի տեմպերն արդեն վերադարձել են իր պատմական սահմանաչափին՝ 2-3%-ին՝ վերջին մի քանի ամիսների ընթացքում՝ 2022 թվականի գագաթնակետին հասնելուց հետո։
Սակայն առաջին անհրաժեշտության շատ ապրանքների գները նախահամավարակի մակարդակից դեռ զգալիորեն բարձր են: Բնակարանային ծախսերը նվազեցնելու համար Թրամփը հայտարարել է, որ հնարավորություն կտա տներ կառուցել դաշնային պաշտպանությամբ զբաղվող հողերում, ինչը կարող է օգնել խթանել բնակարանների առաջարկն այնպիսի նահանգներում, մասնավորապես՝ Նևադայում և Արիզոնայում: Նա հայտարարել է նաև, որ կառուցապատողների նկատմամբ պահանջները կմեղմացնի, թեև շատ բնակարանային ստանդարտներ սահմանվում են պետական և տեղական մակարդակներում:
Թրամփը հայտարարել է, որ իր պաշտոնավարման առաջին տարվա ընթացքում կնվազեցնի ընդհանուր ծախսերը՝ էներգիայի գների 50%-ով նվազեցման հաշվին, ինչն, ըստ ոլորտի փորձագետների, քիչ հավանական է: Դրան հասնելու համար Թրամփը հայտարարել է նաև, որ նավթային ընկերություններին թույլ կտա հորատումներ կատարել ավելի շատ վայրերում, օրինակ՝ Ալյասկայի դաշնային հողերում, և արդյունահանումն արագացնելու համար կվերացնի խոչընդոտները:
Ներգաղթ
Թրամփը հայտարարել է, որ կիրականացնի անօրինական ներգաղթյալների «երկրի պատմության ամենախոշոր արտաքսումը»՝ հայտարարելով, որ դա կօգնի տնտեսությանը` բնակարաններ ազատելով և աշխատատեղեր բացելով ԱՄՆ քաղաքացիների համար: Սակայն գործարար շրջանակները նախազգուշացնում են, որ միլիոնավոր ներգաղթյալների արտաքսումը կարող է հանգեցնել աշխատուժի պակասի, որը, ի վերջո, կբարձրացնի գները, հատկապես այնպիսի ոլորտներում, ինչպիսին են սննդի և բնակարանների արտադրությունը, որտեղ ներգաղթյալները կազմում են աշխատուժի մեծ մասը:
Ըստ Pew Research Center-ի NBC News-ին տրամադրված տվյալների՝ շինարարական արդյունաբերությունը, որն արդեն բախվում է հարյուր հազարավոր աշխատողների պակասի հետ, ունի մոտ 1,5 միլիոն չփաստաթղթավորված աշխատող՝ ընդհանուր աշխատուժի մոտ 13%-ը:
