Հարավային Բուլղարիայում հնագետները հայտնաբերել են թրակիացի զինվորի շքեղ զարդարված գերեզման՝ ձիու, զենքի և ոսկեջրած զարդերի հետ միասին, ինչը նոր լույս է սփռում տարածաշրջանում հելլենիստական շրջանի հուղարկավորության հնագույն արարողությունների վրա։

Հասկովո մարզի Կապիտան Պետկո Վոյվոդա գյուղի մոտակայքում անցկացված փրկարարական պեղումների ընթացքում Բուլղարիայի գիտությունների ակադեմիայի (ԲԳԱ) հնագետները հայտնաբերել են 3-ը 3 մետրի վրա չափերով և մեկ մետր խորությամբ գերեզմանափոս, հայտնում է «Planet Today»-ը։ Պեղումների վայրը գտնվում է Տոպոլովգրադ քաղաքի և մոտակա արևային էլեկտրակայանի միջև անցնող մալուխային կապուղու երկայնքով։ Հայտնագործության մասին հայտնել է Տոպոլովգրադի քաղաքապետարանը։

Վլադիմիր Ստայկովի և Դեյան Դիչևի գլխավորությամբ հնագետների խումբը, ինչպես նաև հայտնի թրակիական հետազոտող դոկտոր Դանիելա Ագրեն, կարծում են, որ գերեզմանը պատկանել է մ.թ.ա. 2-րդ դարի վերջի բարձրաստիճան զինվորի։ Զինվորը թաղվել է ծիսական նվերներով, զենքի մասերով և գլխին ծաղկեպսակով, որը պատվի և էլիտար կարգավիճակի խորհրդանիշ է հին թրակիական և հելլենիստական մշակույթում։

Թաղման ամենազարմանալի տարրը զինվորի ձին է եղել, որը գտնվել է մարմնի ձախ կողմում։ Ձիու գլխի վերևում հնագետները հայտնաբերել են սանձի բրոնզե և ոսկեջրած զարդեր՝ դիցաբանական կերպարների դաջված պատկերներով։ Առարկաներից մեկը ներկայացրել է «Հերակլեսի սխրանքներից» մի տեսարան, որն արվել է բացառիկ վարպետությամբ, ինչը վկայում է այդ դարաշրջանի մետալուրգիայի բարձր մակարդակի մասին։

Թիմը այս վերջին հուղարկավորությունը կապել է մեկ այլ հարուստ գերեզմանի հետ, որը հայտնաբերվել է 2024 թվականին՝ ընդամենը 60 մետր հյուսիս, ոչ մեծ դամբարանի տակ։ Այդ վայրում դոկտոր Ագրեի խումբը պեղել է հռոմեական զինվորական ուժերի հետ կապված թրակացի ազնվականի գերեզման, ինչպես նաև հազվագյուտ ոսկյա զարդեր։ Ընդհանուր առմամբ, այս բացահայտումները վկայում են, որ այս տարածքը ուշ հելլենիստական շրջանում թրակացի էլիտար զինվորների հուղարկավորության կարևոր վայր է եղել։

«Կապիտան Պետկո Վոյվոդայի շրջակայքում երկրորդ տարին անընդմեջ հայտնաբերվում են արտասովոր հնագիտական գանձեր», — հայտարարել են հետազոտողները։ «Շարունակվող պեղումները ոչ միայն հարստացնում են թրակիական մշակույթի մասին մեր պատկերացումները, այլև նոր հարցեր են առաջացնում տեղական ավանդույթների և հռոմեական ազդեցության փոխհարաբերությունների մասին»։

Ներկայումս գտածոները պատրաստվում են պահպանման և հանրային ցուցադրության։ 2024 թվականին հայտնաբերված արտեֆակտներն արդեն վերականգնվել են և տեղադրվել Տոպոլովգրադի Պատմության թանգարանի հատուկ կառուցված պահոցում։ Ակնկալվում է, որ 2025 թվականին նոր հայտնաբերված արտեֆակտները կլրացնեն հավաքածուն, ինչն ավելի կամրապնդի թանգարանի դերը՝ որպես թրակյան պատմության և ժառանգության տարածաշրջանային կենտրոն։

Պեղումներ իրականացնող խմբի կազմում են Սուրբ Կլիմենտ Օհրիդսկու անվան Սոֆիայի համալսարանի ուսանող-հնագետներ, ինչը նրանց եզակի հնարավորություն է տալիս անցնել դաշտային փորձաշրջաններ և իրենց ներդրումն ունենալ Բուլղարիայի հնագույն անցյալի նկատմամբ աճող հետաքրքրության գործում։

Շարունակելով պեղումները՝ հնագետները հույս ունեն, որ այս տարածքում հետագա վերլուծություններն ու բացահայտումները հնարավորություն կտան խորացնել պատկերացումները թրակյան հուղարկավորության սովորույթների, սոցիալական հիերարխիայի և դրանց՝ ընդլայնվող հռոմեական աշխարհի հետ փոխգործակցության մասին։