Իսրայելը դարձել է առաջին երկիրը, որը Սոմալիից անջատված Սոմալիլենդի շրջանը պաշտոնապես ճանաչել է որպես անկախ պետություն, հաղորդում է BBC News-ը։

Վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն հայտարարել է, որ Իսրայելը մտադիր է անհապաղ ընդլայնել գյուղատնտեսության, առողջապահության և տեխնոլոգիաների ոլորտներում առկա համագործակցությունը:

Սոմալիլենդի առաջնորդ Աբդիրահման Մոհամեդ Աբդուլահին այս իրադարձությունն անվանել է «պատմական պահ»: Իսրայելի կողմից ճանաչումը կարող է դրդել այլ երկրներին հետևել իր օրինակին, ինչը կբարձրացնի տարածաշրջանի դիվանագիտական հեղինակությունը և միջազգային շուկաներին հասանելիությունը:

Աբդուլահին հայտարարել է, որ Սոմալիլենդը կմիանա «Աբրահամի համաձայնագրերին», ինչը, նրա խոսքով, քայլ կլինի տարածաշրջանային և համաշխարհային խաղաղության համար: Նա հավելել է, որ Սոմալիլենդը հանձնառու է գործընկերային հարաբերությունների հաստատմանը, փոխադարձ բարեկեցության բարձրացմանը և Մերձավոր Արևելքում ու Աֆրիկայում կայունության ամրապնդմանը:

«Երկու երկրները պայմանավորվել են լիարժեք դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատել, որոնք կներառեն դեսպանների նշանակում և դեսպանատների բացում», - ասված է Իսրայելի արտաքին գործերի նախարար Գիդեոն Սաարի երկուշաբթի օրը հրապարակված հայտարարության մեջ: «Ես հանձնարարել եմ իմ նախարարությանը անհապաղ միջոցներ ձեռնարկել ամենատարբեր ոլորտներում երկու երկրների միջև կապերի ինստիտուցիոնալացման համար», - հավելել է նա:

Սոմալիի վարչապետ Համզա Աբդի Բարրեն, իր հերթին, հայտարարել է, որ իր երկիրը կտրականապես և միանշանակ մերժում է այն, ինչ նա անվանել է Իսրայելի կողմից իր ինքնիշխանության դեմ ուղղված կանխամտածված ոտնձգություն:

Այս որոշումը դատապարտել են Սոմալիի, Եգիպտոսի, Թուրքիայի և Ջիբութիի արտաքին գործերի նախարարները, ովքեր համատեղ հայտարարությամբ վերահաստատել են Իսրայելի հայտարարության վերաբերյալ իրենց «լիակատար մերժումը»:

Միևնույն ժամանակ, Եգիպտոսի արտգործնախարարը առանձին հեռախոսազրույցներ է ունեցել Սոմալիի, Թուրքիայի և Ջիբութիի իր գործընկերների հետ՝ Իսրայելի հայտարարությունը և այլ հարցեր քննարկելու համար։

Եգիպտոսի արտաքին գործերի նախարարության հայտարարության մեջ նշվում է, որ չորս երկրները վերահաստատել են իրենց աջակցությունը Սոմալիի միասնությանը, ինքնիշխանությանն ու տարածքային ամբողջականությանը և զգուշացրել են միակողմանի քայլերից, որոնք կարող են խաթարել կայունությունը կամ ստեղծել այն, ինչ նրանք անվանել են Սոմալիի պետական ինստիտուտների նկատմամբ  «զուգահեռ կազմավորումներ»: Նրանք նաև պնդել են, որ ինքնիշխան պետությունների առանձին մասերի անկախության ճանաչումը վտանգավոր նախադեպ կստեղծի միջազգային իրավունքի և Միավորված ազգերի կազմակերպության կանոնադրության համատեքստում: Հայտարարության մեջ ասվում է նաև, որ նախարարները պաղեստինցիներին իրենց մերժողական դիրքորոշումն են հայտնել՝ իրենց հայրենիքից դուրս տեղահանելու ցանկացած ծրագրի վերաբերյալ: Իսրայելը տարիներ շարունակ փորձել է ամրապնդել հարաբերությունները Մերձավոր Արևելքի և Աֆրիկայի երկրների հետ, սակայն վերջին պատերազմները, այդ թվում՝ Գազայում և Իրանի դեմ, որպես խոչընդոտ են դիտարկվել ներկայից ժողովրդավարության համար:

Սոմալիլենդը ռազմավարական դիրք է զբաղեցնում Ադենի ծոցի ափին և ունի սեփական արժույթը, անձնագրերն ու ոստիկանությունը: Ստեղծվելով 1991 թվականին՝ նախկին բռնապետ գեներալ Սիադ Բարրեի դեմ անկախության պատերազմից հետո, Սոմալիլենդը տասնամյակներ շարունակ պայքարել է մեկուսացման դեմ: Մոտ վեց միլիոն բնակչություն ունեցող ինքնահռչակ հանրապետությունը վերջերս հայտնվել է տարածաշրջանային մի քանի վեճերի կենտրոնում, որոնցում ներգրավված են Սոմալին, Եթովպիան և Եգիպտոսը: Անցյալ տարի Սոմալիի դժգոհությունն է հայտնել դեպի ծով ելք չունեցող Եթովպիայի և Սոմալիլենդի միջև կնքված համաձայնագրի, ինչպես նաև նավահանգստի և ռազմաբազայի համար առափնյա հատվածի վարձակալության վերաբերյալ: