Նախընտրելի
ՄԱԿ-ում ԱՄՆ դեսպան Մայք Ուոլցը հայտարարել է, որ նախագահ Դոնալդ Թրամփն իրավունք ունի սահմանափակելու լրագրողների մուտքը պետական հաստատություններ։ Այսպես նա մեկնաբանել է CNN-ի, MS NOW-ի և Politico-ի լրագրողների համար Սպիտակ տանը աշխատելու արգելքը, որը երեք պարբերականները մտադիր են վիճարկել դատարանում, հայտնում է CNN հեռուստաալիքը։
«Նախագահը լիովին իրավունք ունի սահմանափակելու լրագրողների մուտքը պետական հաստատություններ, հատկապես երբ, նրա կարծիքով, նրանք իրենց բարեխիղճ լրագրողների պես չեն պահում», — ասել է Ուոլցը CNN-ի եթերում։ Նա հղում է արել ԱՄՆ Գերագույն դատարանի 1965 թվականի Zemel v. Rusk գործով որոշմանը, որտեղ դատարանը նշել էր, որ խոսելու և տեղեկատվություն հրապարակելու իրավունքը չի նշանակում այն ստանալու անսահմանափակ իրավունք։
Միևնույն ժամանակ, Թրամփի որոշման շուրջ իրավական վեճը վերաբերում է ոչ միայն պետության ընդհանուր իրավունքին՝ կարգավորելու մուտքը կառավարական շենքեր։ Առանցքային հարցերից մեկը լրագրողների հնարավոր խտրականությունն է՝ ըստ նրանց քաղաքական դիրքորոշման և հրապարակումների բովանդակության։
Սեպտեմբերի 18-ին Թրամփը հայտարարել էր CNN-ի, MS NOW-ի և Politico-ի արգելքի մասին՝ մեղադրելով այդ պարբերականներին «կեղծ լուրեր» հրապարակելու մեջ։ Հաջորդ օրը երեք խմբագրությունների լրագրողներին չեն թողել Սպիտակ տան տարածք, իսկ նրանց անցագրերը առգրավվել են։
Ավելի վաղ Թրամփը բացատրել էր որոշումն այն բանով, որ պարբերականները, իբր, միտումնավոր հրապարակում են իր և իր վարչակազմի մասին բացասական նյութեր։ «Եթե նրանք ուզում են դա գրել, խնդիր չկա, բայց ես պարտավոր չեմ նրանց ներս թողնել իմ՝ ժողովրդական տան մեջ», — ասել է նախագահը լրագրողներին։
Մամուլի ազատության պաշտպանությամբ հանդես եկող կազմակերպությունները հայտարարել են, որ վարչակազմի գործողությունները պետք է վիճարկվեն դատարանում։ CNN-ը, MS NOW-ն և Politico-ն պատրաստում են իրավական քայլեր։
Երեք խմբագրությունների պաշտպանությամբ հանդես են եկել նաև ամերիկյան այլ ԶԼՄ-ներ։ Մասնավորապես, The Washington Post-ը արգելքն անվանել է ճնշման ձև՝ վարչակազմի գործունեության լուսաբանումը սահմանափակելու նպատակով։ Սպիտակ տան թղթակիցների ասոցիացիայի նախագահը նույնպես հայտարարել է, որ որոշումը խախտում է ԱՄՆ Սահմանադրության Առաջին ուղղումը։
Ավելի վաղ նմանատիպ վեճ էր ծագել այն բանից հետո, երբ Թրամփի վարչակազմը սահմանափակել էր Associated Press-ի լրագրողների մուտքը որոշ միջոցառումների։ Վաշինգտոնի դատարանն այն ժամանակ նշել էր, որ Սպիտակ տունը, իր տարածքները ընդհանուր առմամբ բացելով մամուլի համար, չի կարող բացառել լրագրողներին նրանց տեսակետի հիման վրա։
Այժմ ներկայիս արգելքի օրինականության հարցը, հավանաբար, կլուծվի դատարանում։
