Նախընտրելի
Եվրոպայում Ուկրաինայի դաշնակիցները վերջապես լսեցին ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփից Ռուսաստանի մասին այն կոշտ խոսքերը, որոնց նրանք երկար ժամանակ սպասում էին: Սակայն նրանք լիովին չեն կարող հավատալ դրանց, գրում է Politico-ն:
ՆԱՏՕ-ի շատ մայրաքաղաքներում տիրում է շփոթմունք. Վաշինգտոնը վերջին շաբաթների ընթացքում մի քանի անգամ կտրուկ փոխել է իր կարծիքը Ուկրաինայի վերաբերյալ: Որոշ զենքի մատակարարումներ դադարեցվել են առանց բացատրության, իսկ մյուսները, ընդհակառակը, վերսկսվել են, բայց առանց երաշխիքների: Միևնույն ժամանակ, վարչակազմի ներսում պարզ չէ, թե ով է ճիշտ կառավարում գործընթացը՝ Սպիտակ տունը, Պենտագոնը, թե՞ նախագահի առանձին խորհրդականներ:
«Ոչ ոք այլևս ոչնչից չի զարմանում. մենք պետք է պատրաստ լինենք իրադարձությունների ցանկացած շրջադարձի», - խոստովանել է ՆԱՏՕ-ի երկրներից մեկի դիվանագետը: Միևնույն ժամանակ, շատերը համաձայն են խոսել միայն անանունության պայմանով. ԱՄՆ-ի հետ բանակցությունները տեղի են ունենում փակ դռների հետևում, և գրեթե անհնար է կանխատեսել, թե ինչ կորոշի Թրամփը վաղը:
Պենտագոնի անկանխատեսելի աջակցությունը և լռությունը
Անցյալ շաբաթ եվրոպացի դաշնակիցները ցնցված էին Պենտագոնի՝ Կիևին հակաօդային պաշտպանության համակարգերի և այլ մահացու զենքերի մատակարարումը հանկարծակի դադարեցնելու որոշումից: Մի քանի օր անց Թրամփը փոխեց իր դիրքորոշումը և հայտարարեց պաշտպանական զենքի նոր մատակարարումների մասին՝ միաժամանակ կտրուկ քննադատելով Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինին:
Սակայն, ըստ Եվրոպայում զրուցակիցների, դեռևս պարզ չէ, թե արդյոք նախագահի խոսքերը իրականում կհանգեցնեն իրական մատակարարումների:
Ըստ աղբյուրների, Ուկրաինան մեկ շաբաթից ավելի է փորձում է կազմակերպել զրույց պաշտպանության նախարար Ռուստեմ Ումերովի և Պենտագոնի ղեկավար Փիթ Հեգսեթի միջև: Հուլիսի սկզբին Պենտագոնը վերջին րոպեին «սառեցրեց» մատակարարման պատրաստ հակաօդային պաշտպանության հրթիռների և ճշգրիտ զենքերի խմբաքանակը, բայց Կիևը դեռևս չի կարողացել կապ հաստատել ամերիկացի նախարարի հետ:
«Շատ դժվար է հասկանալ, թե ինչ է կատարվում Վաշինգտոնում», - ասել է եվրոպացի պաշտոնյաներից մեկը: «Մի կողմից, Թրամփը ավելի ու ավելի հետևողական է հնչում Ուկրաինային աջակցելու հարցում: Մյուս կողմից, Պենտագոնը ակնհայտորեն այլ դիրքորոշում է որդեգրել»:
Մտահոգություններ. ոչ միայն Ուկրաինան, այլև ԱՄՆ զորքերը Եվրոպայում
ՆԱՏՕ-ի երկրները մտահոգված են ոչ միայն Կիևին զենքի մատակարարման ճակատագրով: Օգոստոսին Պենտագոնը նախատեսում է ավարտել Եվրոպայում ԱՄՆ զորքերի տեղակայման նոր վերանայումը, որի արդյունքները կարող են ազդել տարածաշրջանում ուժերի ամբողջ հավասարակշռության վրա:
Վերանայումը ղեկավարում է Պենտագոնի քաղաքականության վարչության ղեկավար Էլբրիջ Քոլբին, ով վաղուց պաշտպանում է Եվրոպայում ԱՄՆ ռազմական ներկայության կրճատումը՝ ուշադրությունը Հնդկա-խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջան տեղափոխելու օգտին: Եվրոպական աղբյուրների համաձայն, դաշնակիցներից գրեթե ոչ մեկը չգիտի նրա ծրագրերի մանրամասները:
«Ընդհանուր պատկերն այն է, որ Թրամփի վարչակազմը, կարծես, շատ անհամաձայնեցված է Ուկրաինայի հարցում», - ասել է Եվրոպայից մեկ այլ դիվանագետ: «Մենք պարզապես փորձում ենք համընթաց քայլել նրանց փոփոխվող տրամադրությունների հետ»:
Դաշնակիցները կասկածում են պաշտպանության նախարարի հուսալիությանը
Գործընկերները նաև շատ հարցեր ունեն Պենտագոնի ղեկավար Փիթ Հեգսեթի վերաբերյալ: Politico-ի համաձայն, ՆԱՏՕ-ում շատերը նրան համարում են անվստահելի բանակցող Ուկրաինայի և ավելի լայն հարցերի, այդ թվում՝ զորքերի տեղակայման հարցերով: Ամբողջովին պարզ չէ, թե Պենտագոնում ովքեր են կայացնում հիմնական որոշումները՝ Հեգսեթը ինքը, Քոլբին, թե՞ Թրամփի շրջապատի այլ անձինք։
«Շատ քաոս է տիրում և, անկեղծ ասած, բացակայում է հստակ կառավարումը հենց վերևում», - խոստովանեց եվրոպացի պաշտոնյաներից մեկը։
Սպիտակ տանը նույնպես դժգոհ են նրա կամայական հայտարարություններից։ Օրինակ՝ փետրվարին Եվրոպա կատարած իր առաջին ուղևորության ժամանակ Հեգսեթը անսպասելիորեն հայտարարեց Ռուսաստանի հետ հրադադարի շուրջ բանակցությունների պայմանները, ինչը մեծապես զայրացրեց Վաշինգտոնում իր գործընկերներին։ Դրանից հետո նրա արտասահմանյան ուղևորությունները սկսեցին կրճատվել՝ նախապատվությունը տալով նրան ուղեկցել նախագահին և չվարել առանձին բանակցություններ։
Մտահոգություններ կարճատև «հալոցքից» հետո
Դաշնակիցների համար սուր հակադրությունը հատկապես նկատելի դարձավ հունիսին ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովից հետո, որտեղ Թրամփը հրապարակավ աջակցեց պաշտպանական ծախսերի ավելացմանը և Դաշինքի վերազինմանը։ Այդ ժամանակ Եվրոպայում շատերը սա ընկալեցին որպես վստահությունը վերականգնելու ազդանշան։
Այժմ Ուկրաինային զենք մատակարարողները ուշադիր հետևում են, թե արդյոք նոր մատակարարումները կհասնեն Կիև։
«Անհանգստացնող է լսել, թե ինչպես է [Թրամփը] շատ բարեկամական հնչում Ուկրաինայի նկատմամբ գագաթնաժողովում, իսկ հետո Պենտագոնը դադարեցնում մատակարարումները... Մենք հույս ունենք, որ ամեն ինչ նորից կսկսվի», - ասել է եվրոպացի զրուցակիցներից մեկը։
