eLife ամսագրում հրապարակված նոր ուսումնասիրությունը պարզել է, որ կենդանիները արձագանքում են բույսերի արձակած ձայներին, ինչը ենթադրում է, որ նրանց միջև կարող է գոյություն ունենալ անտեսանելի էկոհամակարգ։

Թել Ավիվի համալսարանի գիտնականների մի խումբ առաջին անգամ պարզել է, որ էգ ցեցերը խուսափում են լոլիկի բույսերի վրա ձվեր դնելուց, եթե նրանք արձակում են ձայներ, որոնք կապում են անհանգստության հետ, ինչը ցույց է տալիս, որ նրանք կարող են վատառողջ լինել։ Երկու տարի առաջ այս խումբն առաջինն էր, որ ապացուցեց, որ բույսերը գոռում են, երբ նրանք նեղված կամ վատառողջ են։

Այս ձայները գտնվում են մարդու լսողության սահմաններից դուրս, բայց կարող են ընկալվել բազմաթիվ միջատների, չղջիկների և որոշ կաթնասունների կողմից։

Հետազոտողները անցկացրել են մի շարք ուշադիր վերահսկվող փորձեր՝ համոզվելու համար, որ ցեցերը արձագանքում են ձայնին, այլ ոչ թե բույսերի տեսքին։ Այժմ նրանք կուսումնասիրեն տարբեր բույսերի արձակած ձայները և արդյոք այլ տեսակներ որոշումներ են կայացնում դրանց հիման վրա։

Գիտնականները ընդգծում են, որ բույսերը չունեն ինտելեկտ։ Ձայները տեղական պայմանների փոփոխությունների հետևանքով առաջացած ֆիզիկական ազդեցությունների արդյունք են։ Այսօրվա հայտնագործությունը ցույց է տալիս, որ այս ձայները կարող են օգտակար լինել այլ կենդանիների և, հնարավոր է, այն բույսերի համար, որոնք կարող են ընկալել այդ ձայները։

Եթե այո, ապա, ըստ Թել Ավիվի համալսարանի պրոֆեսոր Լիլախ Հադանիի, բույսերն ու կենդանիները համատեղ զարգացրել են ձայներ հանելու և լսելու ունակությունը՝ փոխադարձ օգուտի համար։

Փորձի ընթացքում գիտնականները կենտրոնացել են էգ ցեցերի վրա, որոնք սովորաբար ձվադրում են լոլիկի բույսերի վրա, որպեսզի թրթուրները կարողանան սնվել դրանցով ձվից դուրս գալուց հետո։ Ենթադրվում էր, որ ցեցերը փնտրում են ձվադրելու լավագույն վայրը՝ առողջ բույս, որը կարող է պատշաճ կերպով սնուցել թրթուրներին։ Այսպիսով, երբ բույսը ազդանշան է տալիս, որ ջրազրկված է և սթրեսի մեջ է, հարցն այն էր, թե արդյոք ցեցերը կհետևե՞ն նախազգուշացմանը և իրենց ձվադրումը չեն կատարի դրա վրա։

Պարզվեց, որ նրանք ձվադրում չեն կատարել բույսերի արձակած ձայնի պատճառով։