Մեր վաղ տարիները արագ ուսուցման ժամանակաշրջան են, բայց մենք սովորաբար չենք կարող հիշել այս փուլի կոնկրետ իրադարձությունները՝ մի երևույթ, որը հայտնի է որպես մանկական ամնեզիա:
Science ամսագրում հրապարակված նոր հետազոտությունը մարտահրավեր է նետում նորածինների հիշողության վերաբերյալ ենթադրություններին, ցույց տալով, որ մարդը մանուկ հասակում իսկապես հիշողություններ է ձևավորում:
Այս խնդիրը հաղթահարելու համար Յեյլի համալսարանի հոգեբանության պրոֆեսոր Նիք Թերք-Բրաունի թիմն օգտագործել է մեթոդներ, որոնք նրա լաբորատորիան տարիներ շարունակ կատարելագործել է. աշխատել է ընտանիքների հետ՝ ծծակներ, վերմակներ և փափուկ խաղալիքներ օգտագործելու հարցում, նորածիններին բարձերի վրա անշարժ պահելով և հոգեբանական ֆոնային պատկերների կիրառմամբ՝ նրանց ակտիվ պահելու համար:
Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությանը մասնակցել է 26 մանուկ, որոնցից կեսը մինչև մեկ տարեկան:
Նախ, նրանց ցույց են տվել դեմքերի, տեսարանների կամ առարկաների պատկերներ: Ավելի ուշ, այլ նկարներ դիտելուց հետո, նորի կողքին նրանց ցուցադրել են նախկինում տեսած պատկերը։
Մոռացված պատկերների հետ հիշողության հաջող ձևավորման ժամանակ ուղեղի ակտիվությունը համեմատելով գիտնականները հաստատել են, որ հիպոկամպը վաղ տարիքից ակտիվորեն մասնակցում է հիշողության կոդավորմանը:
Սա ճիշտ էր մեկ տարեկանից բարձր 13 երեխաներից 11-ի համար, բայց ոչ մեկ տարեկանից ցածր երեխաների համար: Նրանք նաև պարզել են, որ այն երեխաները, որոնք ավելի լավ են կատարել հիշողության առաջադրանքները, ցույց են տվել հիպոկամպի ավելի մեծ ակտիվություն:
«Մեր ուսումնասիրությունից կարող ենք հստակ եզրակացնել, որ սկսած մոտ մեկ տարեկանից մանուկներն օժտված են հիպոկամպում էպիզոդիկ հիշողություններ կոդավորելու ունակությամբ», - ասել է Թերք-Բրաունը:
Բայց չպարզված է մնում այն, թե ինչ է տեղի ունենում այս վաղ հիշողությունների հետ: Միգուցե դրանք երբեք ամբողջությամբ չեն պահպանվում երկարաժամկետ պահեստարանում, կամ գուցե դրանք պահպանվում են, բայց դառնում են անհասանելի:
Թերք-Բրաունը կասկածում է վերջինիս վրա և ներկայումս ղեկավարում է նոր ուսումնասիրություն, որը ստուգում է, թե արդյոք նորածինները, մսուրային տարիքի մանուկները և մյուս մանկահասակ երեխաները կարող են ճանաչել տեսահոլովակները, որոնք ձայնագրվել են իրենց տեսանկյունից:
Առաջին, նախնական արդյունքները ցույց են տալիս, որ այս հիշողությունները կարող են պահպանվել մինչև երեք տարեկանը, իսկ հետո մարել:
Թերք-Բրաունը հատկապես հետաքրքրված է այն հնարավորությամբ, որ նման դրվագները կարող են մի օր վերականգնվել հետագա կյանքի ընթացքում:





























