Մոլորակի վրա տիրող կլիմայական ճգնաժամը ոչ միայն անհավատալի ջերմային ալիքներ և երաշտ է բերել ցամաքի վրա, այլև իր հետքն է թողել համաշխարհային օվկիանոսների վրա: Հետազոտողները Մեծ արգելախութում կորալների ռեկորդային կորուստ են հայտնաբերել և կարծում են, որ այն մոտենում է անդառնալի «անվերադարձի կետին», գրում է Daily Mail-ը:

Հետազոտողները հիմա ահազանգում են՝ վախենալով, որ Ավստրալիայի արևելյան ափի երկայնքով 2300 կիլոմետր երկարությամբ կորալային խութերի աշխարհի ամենամեծ հավաքածուն մեկ քայլ հեռու է անվերադարձի կետից, հայտնում է Focus-ը։ Կորալների խոցելի դիրքի պատճառն այն է, որ Մեծ արգելախութը բազմիցս ենթարկվել է գլոբալ տաքացման:

Ավստրալիայի ծովային գիտության ինստիտուտի (AIMS) գիտնականները նոր ուսումնասիրության ժամանակ ուսումնասիրել են խութը և դրա որոշ հատվածներում արձանագրել են մարջանների ամենաբարձր մահացությունը: Ծովային հետազոտությունների կենտրոնը, որը սկսել է աշխարհահռչակ կորալային խութի մոնիտորինգը 1985 թվականին, այս տարվա օգոստոս-հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում հետազոտել է հայտնի շրջանի երկայնքով 19 խութերը:

Արդյունքները ցույց են տալիս, որ այս ժամանակահատվածում 19-ից 12-ը տուժել է «կորալայւն ծածկույթի» անկումից՝ խութի վրա գտնվող տարածքը, որը ծածկված է կենդանի կորալով: Ավելին, գիտնականները պարզել են, որ մեկ խութի վրա սատկել է կորալների 72%-ը, որի հիմնական պատճառը նշվում է կլիմայի փոփոխության հետևանքով առաջացած ջերմաստիճանի բարձրացումը, ինչպես նաև երկու ցիկլոններն ու ջրհեղեղները:

Տվյալները նաև ցույց են տալիս, որ այս տարի հետազոտողները հաստատել են խութերի զանգվածային սպիտակեցման հինգերորդ իրադարձությունը վերջին ութ տարում: Ավելին, ստորջրյա հետազոտությունների վերջին փուլը ուսումնասիրել է Մեծ արգելախութի 11 տեղամասերից կամ «ոլորտներից» միայն երեքը, ուստի ընդհանուր պատկերը կարող է ավելի վատ լինել:

Հետազոտողները կարծում են, որ կորալների կորստի հիմնական շարժիչ ուժը ջերմային սթրեսն է, որը պայմանավորված է կլիմայի փոփոխությամբ: Ըստ հետազոտության առաջատար հեղինակ, դոկտոր Մայք Էմսլիի, մշտական ​​շոգին, աղտոտվածությանը և մակընթացություններին ենթարկվելը, ամենայն հավանականությամբ, կհանգեցնի կորալների ջրիմուռներին, ինչը նրանց ամբողջովին սպիտակեցնում է, ինչը հայտնի է որպես «սպիտակեցում»:

Ցավոք, եթե ջերմային ալիքները շարունակեն ազդել տարածքի վրա, գիտնականները կարծում են, որ ջրիմուռները չեն վերադառնա, իսկ կորալները կշարունակեն մահանալ: Էմսլին նաև նշում է, որ Մեծ արգելախութի որոշ տարածքներում ջերմային սթրեսն այնքան մեծ է դարձել, որ մահացությունը անսպասելի արդյունք չէ:

Հորդառատ անձրևները կարող են նաև նվազեցնել աղիությունը, որն անհրաժեշտ է կորալներին գոյատևելու համար, մինչդեռ փոթորկի մեծ ալիքները կարող են լուրջ ֆիզիկական վնաս հասցնել կորալային խութերին: Այս ամենը միասին պարզապես սպառնում է Մեծ արգելախութի վերացմանը։

Հետազոտողները նաև պարզել են, որ կենդանի կորալների մոտ մեկ երրորդը կորել է Կուկթաուն-Լիզարդ կղզի հատվածում, որը վերջին 39 տարվա ընթացքում ամենամեծ տարեկան անկումն է կրել այդ հատվածի համար: Քեյրնսի հատվածում կորալային ծածկույթը կրճատվել է մոտ մեկ երրորդով ոլորտի բոլոր հինգ խութերի վրա, մինչդեռ Ինիսֆեյլ հատվածում կորալային ծածկույթը մնացել է հետազոտված չորս խութերի գարնանային մակարդակի վրա: Innisfail հատվածում ջերմային սթրեսը ծովային ջերմային ալիքից ավելի ցածր էր, իսկ Jasper և Kirrilee ցիկլոնների ազդեցությունը ավելի քիչ ինտենսիվ էր:

Ապագայում գիտնականները նախատեսում են շարունակել դիտարկումները՝ ավելին իմանալու այն սպառնալիքների մասին, որոնք կախված են կորալային խութերի վրա:

Պետք է նկատի ունենալ, որ Մեծ արգելախութի վրա հինգ զանգվածային սպիտակեցում է տեղի ունեցել՝ 1998, 2002, 2016, 2017, 2020, 2022 և այժմ՝ 2024 թ.-ին։