Գիտնականները քարտեզագրել և հրապարակել են 51 կենդանատեսակների գենոմները՝ սկսած ձկնակեր կոկորդիլոսներից, որոնք հայտնի են որպես գարիալներ (Gavialis gangeticus) մինչև կատաղի հովազներ (Neofelis nebulosa): Համաձայն Nature Biotechnology ամսագրում հրապարակված հոդվածի, այս գենետիկ օրինաչափությունները կարող են լայն ազդեցություն ունենալ մարդկանց վրա, հատկապես մեր էվոլյուցիոն պատմությունը հասկանալու համար:

Հետազոտողների նպատակն է հաջորդականացնել ողնաշարավորների բոլոր 275 կարգերի առնվազն մեկ տեսակի գենոմը:

«Ինչ-որ իմաստով մենք ստեղծում ենք էվոլյուցիոն ժամանակի մեքենա», - ասում է հետազոտության համահեղինակ, Ջոն Հոփկինսի համալսարանի համակարգչային գիտության և կենսաբանության պատվավոր պրոֆեսոր Մայքլ Շատցը: «Մեր էվոլյուցիոն զարմիկների գեների քարտեզագրումը կօգնի մեզ ավելի լավ հասկանալ ինքներս մեզ»:

Բոլոր կաթնասուններն ունեն ընդհանուր նախահայր, որը, շատ գիտնականների կարծիքով, մորգանուկոդոնն էր՝ փոքրիկ արարած՝ նման նրբաքիթ մկան, որն ապրել է ավելի քան 200 միլիոն տարի առաջ: Ամեն դեպքում, այս ընդհանուր նախնին նշանակում է, որ մեր գենետիկական կառուցվածքի մեծ մասը նման է այլ կաթնասունների կառուցվածքին, հատկապես շիմպանզեների, որոնք կիսում են մեր ԴՆԹ-ի մինչև 99%-ը: Մարդկանց և այլ կենդանիների ԴՆԹ-ն համեմատելով՝ հետազոտողները կարող են իմանալ, թե երբ և ինչպես են մարդիկ տարբերվում այլ տեսակներից:

Սակայն ողնաշարավորների մեկ գենոմը կարող է ունենալ միլիարդավոր նիշեր, և հետազոտողները պետք է օգտագործեն տարբեր գործիքներ՝ այդ գենետիկ նյութը տրոհելու համար, նախքան ամբողջական պատկերը կազմելը: Արդյունքում, գենոմների քարտեզագրումը պատմականորեն տքնաջան գործընթաց է եղել. 1990 թվականից սկսած՝ հետազոտողներից պահանջվել է 13 տարի՝ մարդու առաջին գենետիկական նախագիծը ստեղծելու համար:

Այնուամենայնիվ, տարբեր տեսակների ԴՆԹ-ի քարտեզագրման տեխնոլոգիան արագորեն զարգանում է վերջին մի քանի տասնամյակների ընթացքում, և այս նոր նախագիծը ևս մեկ քայլ է նշանավորում՝ կրճատելով հաջորդականության ժամանակը տարիներից և ամիսներից մինչև օրեր:

Նոր տեխնոլոգիաների շնորհիվ գիտնականները մշակել են ալգորիթմներ և համակարգչային ծրագրեր՝ գենետիկական կարճ սեգմենտները ամբողջական գենետիկ քարտեզի մեջ միավորելու համար: