Տարբեր երկրների կրթական համակարգերի ինտեգրման անհրաժեշտությունը համաշխարհային հանրության ժամանակակից զարգացման արդի միտումներից է: Այս մասին «Անկախություն եւ ինքնիշխանություն. սպառնալիքներն ու մարտահրավերները ժամանակակից Հայաստանի համար» գիտաժողովի ժամանակ ասաց Ռուս-հայկական համալսարանի գիտական գծով պրոռեկտոր, Ռուսաստանի մանկավարժական եւ սոցիալական գիտությունների ակադեմիայի եւ Ռուսաստանի բնական գիտությունների ակադեմիայի լիիրավ անդամ Պարգեւ Ավետիսյանը:

Ըստ նրա՝ գլոբալիզացվող աշխարհի մարտահրավերները մեկուսացված կրթական համակարգերին գոյատեւման հնարավորություն չեն տալիս , եւ միավորող պարադիգմը հնարավոր է դարձնում դրանց առկայությունը եւ արդյունավետ փոխգործակցությունը հետագա զարգացման համար. «Ժամանակակից քաղաքական միջավայրի մարտահրավերները նոր խնդիրներ են դնում ինտեգրման գործընթացների առջեւ: Մարդկության պատմության ամբողջ ընթացքը վկայում է, որ ինտեգրման եւ համաշխարհայնացման գործընթացներն ուղեկցվել են զգալի առաջընթացով տնտեսության, գիտության, մշակույթի ոլորտում՝ միեւնույն ժամանակ հանգեցնելով պետությունների անհավասար սոցիալական, տնտեսական եւ քաղաքական զարգացման: Կրթական համակարգն արտացոլում է սոցիալական զարգացման խնդիրները, հասարակության տնտեսության եւ մշակույթի մակարդակը, քաղաքական եւ գաղափարական վերաբերմունքի բնույթը որոշակի հասարակության մեջ»,- ասաց նա:

Հայաստանի ինտեգրումը միասնական տնտեսական տարածքում մի շարք հնարավորություններ է բացում ինչպես տնտեսական զարգացման, այնպես էլ կառուցվածքային փոփոխությունների համար: Ըստ նրա՝ԵԱՏՄ-ին անդամակցելը պետք է դիվիդենտներ բերի ոչ միայն տնտեսության, անվտանգության, այլեւ հումանիտար ոլորտներում՝մշակույթ, կրթություն, ազգային ինքնության պահպանում եւ այլն:

«Հետևաբար, ԵԱՏՄ հետագա զարգացման համար նաեւ հումանիտար համագործակցություն է անհրաժեշտ, այսինքն՝ կրթության, գիտության, մշակույթի եւ տեղեկատվության միասնական տարածքի ձեւավորում, որը հիմք կդառնա ընդհանուր աշխատաշուկայի ձեւավորման համար Եվրասիական տնտեսական համայնքի շրջանակներում: Սակայն ՀՀ կրթության ոլորտում պետական քաղաքականության ամենակարեւոր գերակայությունը պետք է լինի նաեւ ԵԱՏՄ երկրների հետ համագործակցությունը եւ մասնակից մյուս երկրների հետ համատեղ կրթական ընդհանուր տարածքի ստեղծումը: Դա հնարավորություն կտա, պահպանելով կուտակված դրական փորձը, բարեփոխել Հայաստանի կրթական համակարգը՝տեղեկատվական հասարակության կրթության նոր նորարարական պարադիգմին համապատասխան: ԵԱՏՄ երկրների ինտեգրումը բարձրագույն կրթության ոլորտում, առաջին հերթին, պետք է օգնի դրանց դեռ ձևավորվող կրթական շուկայի ստեղծման հարցում, եւ, հետևաբար, երկրների միջեւ սերտ մտածված համագործակցության հաստատումն արդեն հրատապ անհրաժեշտություն է դառնում: Ավելին, եվրասիական գիտակրթական տարածքը հիմքում դառնում է տնտեսական համագործակցության ձեւավորման եւ ամրապնդման հիմք եւ կրթական ճգնաժամերը հաղթահարելու հնարավորություն է դառնում»,- կարծում է Ավետիսյանը:

Հայաստանը, շարունակեց նա, որպես հետխորհրդային եւ եվրոպական բարձրագույն կրթության ավանդույթները համատեղող երկիր, ներկայումս բախվում է այն բարեփոխելու անհրաժեշտությանը՝ հաշվի առնելով տնտեսության գործունեության նոր պայմանները. «Հետազոտության արդյունքները ցույց են տալիս, որ ժամանակակից Հայաստանում կրթական համակարգում բավականին կրիտիկական իրավիճակ է ստեղծվել. երկրում կրթության համակարգի զարգացման ռազմավարական ուղղությունների գլոբալ տեսլականի բացակայության պայմաններում կրթության կառավարման համակարգ է ձեւավորվել, որը կարելի է «գործիքային» անվանել, որի շրջանակներում վայրկենական տեղական խնդիրների լուծմանն ուղղված մարտավարական կառավարչական որոշումներ են կիրառվում:

Այլ կերպ ասած, կառավարման նման ռազմավարությունը պայմանականորեն կարելի է «անցքերի կարկատման» գործիքային ռազմավարություն կոչել: Այսպիսով, Հայաստանում բարձրագույն կրթության համակարգի ամենամեծ ռիսկային գործոնները երկրի աշխարհաքաղաքական իրավիճակը եւ տնտեսական վիճակն են: Բացի այդ, առավելագույն ռիսկի երեք գործոնների թվում են ինչպես քաղաքական կառավարման համակարգը երկրում, այնպես էլ կառավարման համակարգի բոլոր մակարդակներում կայացված որոշումների ինստիտուցիոնալիզացված մեխանիզմները»,- եզրափակեց պրոֆեսոր Ավետիսյանը: