Հազարավոր լավ պահպանված հնագույն մումիաներ են հայտնաբերվել Եվրոպայի տորֆային ճահիճներում, ինչը շատերին ստիպում է մտածել, թե ինչն է նրանց մահվան պատճառը: Մնացորդների առաջին համապարփակ ուսումնասիրությունը տվել է երկար սպասված պատասխաններ:

Հետազոտության համաձայն, վերլուծվել են ավելի քան 1000 մարմիններ Մեծ Բրիտանիայից, Իռլանդիայից, Սկանդինավիայից, Նիդեռլանդներից, Գերմանիայից, Լեհաստանից եւ Բալթյան երկրներից:

Հայտնաբերվել են մնացորդներ, որոնք թվագրվում են մ.թ.ա. 9000 թվականով, տարբեր աստիճանի քայքայման վիճակում: Դրանցից մի քանիսը բոլորովին վնասված չեն, պարունակում են փափուկ հյուսվածքներ եւ մազերի փնջներ, իսկ մյուսները միայն կմախքներ են։ Թթվային եւ թթվածնից զրկված ջրաճահճային տարածքները իդեալական միջավայր են օրգանական նյութերի պահպանման համար:

Ժամանակի ընթացքում շատ դիակների մահվան պատճառը չի հաջողվել պարզել, սակայն 57 դեպքում փորձագետները կարողացել են դա անել։

Գիտնականները գրել են, որ այդ գրեթե 80%-ում մահվան դեպքերը կապված են եղել բռնության հետ՝ հավելելով, որ մարմինների մեծ մասը միտումնավոր թողնվել են ճահիճներում։

Այնուամենայնիվ, հետազոտողները չգիտեն՝ բռնությունը զինված բախումների հետեւանք է եղել, թե դա կապված է հեթանոսական ծեսերի հետ։

Նրանցից վեցը մահացել են ինքնասպանության հետեւանքով, իսկ դժբախտ պատահարները, այդ թվում՝ ջրահեղձ լինելը, խլել են եւս չորս մարդու կյանք։

Գիտնականներն ասել են, որ դիակների ճնշող մեծամասնությունը հայտնաբերվել է միայնակ, բացառությամբ Դանիայի մի վայրի, որտեղ 380 մարդ է զոհվել զինված բախման ժամանակ:

Թեեւ այլ հարցեր են մնում, հետազոտությունը հաստատում է, որ եվրոպացիները միտումնավոր իրենց մեռելներին տեղավորել են «վաղ նեոլիթյան եւ վաղ ժամանակակից ժամանակների» միջեւ ընկած ճահիճներում, եւ այնտեղ գտնվողներից շատերը մահացել են բռնի մահով: