Միջուկային զենք ունեցող պետություններն անցյալ տարի ակտիվացրել են իրենց զենքի արտադրությունը և տեղակայումը։

Գրեթե բոլոր ինը միջուկային տերությունները՝ Ռուսաստանը, Միացյալ Նահագները, Չինաստանը, Ֆրանսիան, Միացյալ Թագավորությունը, Պակիստանը, Հնդկաստանը, Իսրայելը և Հյուսիսային Կորեան, սկսել են ընդլայնել իրենց զինանոցները կամ հայտարարել են դա անելու ծրագրերի մասին, պնում են «Միջուկային զենքի արգելքի մոնիթորինգի» տարեկան զեկույցի հեղինակները։

«Միջուկային զենքի կրճատման դարաշրջանն ավարտվել է»,- հայտարարել է Ամերիկացի գիտնականների ֆեդերացիայի (FAS) միջուկային տեղեկատվության նախագծի տնօրեն Հանս Քրիստենսենը, որը զեկույցի գլխավոր հեղինակներից մեկն է:  

Ժնևում լրագրողների հետ զրույցում նա զգուշացրել է, որ դա ինքին «հսկայական փոփոխություններ» է ազդարարում:  

Զեկույցում գնահատվում է, որ արագ կիրառման համար պատրաստ միջուկային զենքի քանակն անցյալ տարի հասել է 9745 միավորի, ինչը 141 մարտագլխիկով ավելի է, քան 2024 թվականի նպատակը, հաղորդում է Euronews-ը։ Մոնիթորինգի տվյալներով՝ դա համարժեք է 135 հազար ռումբի, որը նետվել էր Հիրոսիմայի վրա, դրանցից միայն մեկ նման ռումբը 1945 թվականին 140 հազար մարդու կյանք է խլել։

Եվ այս մարտագլխիկների 40%-ը՝ 4012-ը, անցյալ տարի տեղակայվել են բալիստիկ հրթիռների վրա՝ կայաններում, շարժական արձակման կայաններում, սուզանավերում կամ ռմբակոծիչների բազաներում, ասվում է զեկույցում, ինչը 108-ով ավելի է, քան 2024 թվականին։

«Տեղակայված մարտագլխիկների թվի շարունակական տարեկան աճը մտահոգիչ է»,- ասում է Քրիստենսենը՝ զգուշացնելով, որ դա «մեծացնում է լարվածության շեշտակի սրման, սխալ հաշվարկների և պատահական կիրառման ռիսկերը»։

«Դա աշխարհն ավելի վտանգավոր վայր է դարձնում մեզ բոլորիս համար։ Աշխարհում դեռևս ավելի քիչ միջուկային զենք կա, քան Սառը պատերազմի գագաթնակետին։

Հաշվետվության մեջ նշվում է, որ այս տարվա սկզբին միջուկային զենք ունեցող պետությունները միասին ունեցել են 12 հազար 187 մարտագլխիկ, 1980-ականների կեսերին այդպիսի զենքի ավելի քան 70 հազարի միավորի համեմատ, իսկ 2025 թվականի սկզբից ի վեր դրանց թիվը նվազել է 144-ով։

Սակայն, մոնիթորինգը նշում է, որ օգտագործման համար պատրաստ միջուկային զենքի թվի ավելացման միտումն ավելի մտահոգիչ է Եվրոպայում, Ասիայում և Մերձավոր Արևելքում միջուկային զենք ունեցող պետությունների մասնակցությամբ հակամարտությունների սրման ֆոնին։